
Fizika fanidan ko‘rgazmali qurollar
🔘
Ushbu kanaldan siz Kvant fizikasi va Astronomiyaga bog'liq bo'lgan qiziqarli ma'lumotlarni topasiz.
💡
https://t.me/+yQVq5cNnWr03MTBi
Elektr tarmog‘ining rozetkasida 220 voltli kuchlanish borligini hatto bog‘cha yoshidagi bolalar ham yaxshi biladi.
Lekin nima uchun katta shahar uylaridagi qalin kabellar 380 voltli kuchlanishda ishlaydi?
160 volt qayoqqa ketadi?
Va ikkinchi savol:
Nima uchun 22, 55 yoki 500 volt emas, aynan 220 volt?
Birinchi javob:
Kuchlanish ikki o‘tkazgich o‘rtasida o‘lchanadi.
Yana ham yaxshiroq tushunish uchun kuchlanishni balandlik bilan taqqoslaymiz. Ikki metrli omborxona tomi ustidan sakrash qo‘rqinchli, to‘g‘rimi? Ammo omborxona yonidan ikki metrli o‘ra qazib qo‘yilsa, tomdan sakrash yana-da qo‘rqinchli bo‘ladi (chunki umumiy balandlik 4 metrga yetadi).
Bizning elektr stansiyalarimizdagi generatorlar uch fazali o‘zgaruvchan tokka ega. Ushbu fazalar orasidagi kuchlanish 380 voltni tashkil qiladi. Ammo har bir (plyus) va “nolli” fazalar orasida 220 voltli kuchlanish bo‘ladi. Odatda uylarga elektr toki o‘tkazilayotganda ustalar bitta fazani ulashadi, shuning uchun tok chiqish joyidagi kuchlanish 220 volt bo‘ladi. Ammo ikki faza o‘rtasidagi kuchlanish 380 voltligicha qolaveradi. Ko‘rib turganingizdek 160 voltni hech kim o‘g‘irlamaydi.
Endi ikkinchi javobga nazar tashlaymiz.
Yuz yil avval Amerikada mashhur ixtirochi Tomas Edison tomonidan dunyodagi birinchi elektr kompaniyasiga asos solingan. O‘sha paytlarda lampochkadan boshqa elektr jihozlari ixtiro qilinmagan. Natijada elektr energiyasi faqat yoritish uchun ishlatilgan. Mutaxassislarda uyga qanday kuchlanish berilishi kerak degan savol tug‘ilgan. Amerika qonunlarida 100 voltli kuchlanish odamlar uchun xavfsiz deb yozilgan edi.
Edison shu ko‘rsatkichga 10 foiz qo‘shib, uylarda 110 voltli kuchlanishdan foydalanishga ruxsat oladi. Shuning uchun hozirgacha Amerika uylaridagi rozetkalarda kuchlanish biznikiga o‘xshab 220 volt emas, balki 110 volt!
Elektr toki Yevropaga yetib kelganida tok bilan ishlaydigan jihozlar ko‘p bo‘lgan: ventilyator, fen, dazmol va boshqalar. Shu sababli, Yevropaning elektr kompaniyalari bitta sim orqali xonadonlarga ikki baravar ko‘proq quvvat yetkazib berish uchun Amerika standartlarini ikki baravar oshirishga qaror qilishadi.
Aynan shuning natijasida 220 voltli standart hosil bo‘ladi.
Ba’zilar 330 va hatto, 440 voltli kuchlanishdan foydalanishni taklif qilishganida ularga bu inson hayoti uchun juda xavfli ekanligi tushuntirilgan.
So‘nggi izoh.
100 voltli kuchlanish odamlar uchun xavfsizmi? Yo‘q, bu noto‘g‘ri! Muayyan sharoitlarda, hatto 36 voltli kuchlanish ham odamni o‘ldirishi mumkin! Shuning uchun, iltimos: har doim elektr jihozlarini iloji boricha ehtiyotkorlik bilan ishlating. Hattoki, rozetkada qoldirilgan telefon quvvatlagichi ham odamni yoki uy hayvonini halok qilishi mumkin.
MANBA:
👇
👇
👇
Xabardor.uz
sayti
http://xabardor.uz/x/92439
#mexanika
#savollar
Savol:
Po‘kak shar suv ustiga qalqib chiqqanda va po‘kak shar suvga cho‘ktirilganda "shar - suyuqlik" sistemasining potensial energiyalari qanday o‘zgaradi?
Javob:
Birinchi holda kamayadi, ikkinchi holda ortadi.
—Suv sathiga bogliqmi?
—Suv to‘kilmasa bo‘ldi, doim shunday o‘zgaradi
—Sharniki kamayib, suvniki ortadimi?
—Birinchi holda suvniki kamayib, sharniki ortadi. Ikkinchi holda suvniki ortib, sharniki kamayadi.
©
Dunyodagi eng qimmat metall
Dunyodagi eng qimmat metall nima? Kimdir oltin deydi, kimdir platina deydi, lekin siz Osmium 1870 (bir gramm uchun 200 000 dollar) haqida eshitgan bo'lishingiz dargumon.
U birinchi marta Britaniyadagi laboratoriyada platinani xlorid va nitrat kislotada eritib olingan. Oddiy sharoitlarda bu izotopni topish deyarli mumkin emas, ehtimol kichik dozalarda kukun bo'lishi mumkin.
Davriy jadvalda osmiy 76-raqam bo'lib, dunyodagi eng zich (kub santimetr uchun 22,61 gramm) hisoblanadi. U yadro qurollari va kosmik raketalarni yaratishda, farmatsevtikada, hatto zargarlik buyumlarida ham qo'llaniladi. Tabiiyki, bunday qimmatli material strategik xom ashyo hisoblanadi va barcha ishlab chiqaruvchi davlatlar uni eksport qilmaydi. Yaqin vaqtgacha faqat Qozog‘iston osmiyni grammini 10 000 & dan sotgan. Ammo endi bu moddani faqat qora bozorda ajoyib narxda sotib olish mumkin.
Rahimov Sh. T tarjimasi
Savol: Agar hadron kollayderidagi tezlashtirilgan atomlar to'qnashib, portlashga olib keladigan bo'lsa, bu yaqin kosmik jismlarga va umuman olamga qanday ta'sir qiladi?
Javob: Hadron kollayderida protonlar yorug'lik tezligiga juda yaqin tezliklarda tezlashadi, ularga erishish uchun atigi 3 m / s etishmaydi, shundan so'ng zarrachalarning qarshi oqimlari o'zaro to'qnashadi, keyin nima bo'ladi deyish mumkin faqat ulkan cho'zilishga ega bo'lgan portlash, bir juft zarrachaning to'qnashuvi natijasida ular minglab va o'n minglab yangi zarrachalarni hosil qiladi, ular turli yo'nalishlarda tarqalib, vizual ravishda portlashga o'xshaydi. To'qnashuvdagi zarralarning energiyalari juda katta, ammo faqat zarrachalarning o'zlari miqyosida, makrokozm uchun bu energiya sezilmas darajada kichik, mavjud kollayder yordamida haqiqiy portlashni yaratish mumkin emas. Kollayderda sodir bo'lgan "portlash" Yerda ham sezilarli ta'sir ko'rsatmaydi, shuning uchun u boshqa kosmik jismlarga ham ta'sir o'tkaza olmaydi. Bundan tashqari, kosmosdan Yer muntazam ravishda hadron kollayderidan olinadigan energiyadan milliard marta kattaroq energiyaga ega kosmik nurlarning zarralari bilan bombardimon qilinadi va ularning ta'siri oddiy odamlar tomonidan umuman sezilmaydi. Bunday ta'sir bilan atmosfera bilan ta'sir o'tkazadigan va tobora ko'proq zarralarni tug'diradigan yuqori energiyali zarralar tug'iladi, zarralar ko'chkisi (yomg'ir) hosil bo'ladi. Ular maxsus teleskoplar yordamida aniqlanishi mumkin bo'lgan xarakterli nurlanishni hosil qiladi. Ushbu hodisa fiziklar uchun katta qiziqish uyg'otadi, chunki biz bir tomondan zarrachalarni bunday tezlikda tezlashtira olmaymiz va shunga o'xshash tajribalar o'tkaza olmaymiz, boshqa tomondan bunday katta energiyaga ega zarralar tushunarsiz bo'lib qoladi, biz tushunmayapmiz ularning tezlashuvi mexanizmi yoki shuning uchun nima uchun ular Yerga yo'lda fon nurlanishida sekinlashmagan.
Rahimov Sh T tarjimasi
#information
Savol:
Nega olov tepaga qarab yonadi?
Javob:
— Olov kimyoviy reksiya natijasida issiqlik va yorugʻlikning hosil boʻlishidir. Olov yonayotgan joydagi havo qizigan boʻladi. Qizish havo zichligining kamayishiga olib keladi. Arximed qonuniga koʻra zichligi kichik havo zichligi katta havoga nisbatan koʻtariladi. Demak, kizigan havo (yani, olov) ning zichligi kichik, atrofdagi havoniki katta. Shu sababli, zichligi kichik havo (yani, olov) tepaga koʻtariladi.
Kanal
1-Nazariy savol javob
savollar va javoblar bilan tanishing
1. Jismning og'irligi deb nimaga aytiladi?
✅
Jismning yerga tortishish kuchi tufayli tayanch yoki osmaga tasiri
2. Liftdagi odam vaznsiz holatda bólishi uchun liftni pastga qanday harakatlantirish kerak?
✅
Lift a=g a tezlanish bilan pastga tezlanuvchan harakat qilishi kerak.
3.Ishqalanish koeffitsiyentini birligi bormi?
✅
Dumalanish ishqalanishniki bor birligi [m] metr
4.Raketaga yerdan 11 km/s tezlik berildi uning harakat traektoriyasi qanday bo'ladi?
✅
Aylana ya'ni birinchi va ikkinchi kosmik orasidagi tezlik bo'lgani uchun aylana bo'ylab harakatlanadi.
5.Monoxromatik nur deb....
✅
Muayyan va o'zgarmas chastotali elektromagnit to'lqin.
6.Avagadro qonuni...
✅
Bir hil harorat va bosimda xar qanday gazning 1 mol massasi bir xil hajmni egallaydi.
7. Suv necha Kelvindan boshlab bug'lanadi?
✅
Suv 0 gradusda ya'ni 273K dan boshlab bug'lanadi.
8.Ionizator nima?
✅
Gaz yoki suyuqlikni ionlashtiruvchi qurilma.
9.Moddalar necha xil agregat holatda bo'ladi va qaysilar?
✅
4 xil:qattiq, suyuq, gaz, plazma
10. Fotoeffekt nima?
✅
Yorug'lik ta'sirida moddadan elektronlarning urib chiqarish hodisasi fotoeffekt deyiladi.
11. Fotoeffekt necha xil va qaysilar?
✅
2 xil tashqi va ichki
12.Lazer nurlari o'ziga xos xususiyatining 2 tasi...
✅
Lazer nuri nihoyatda monoxromatik
Tarqalish burchagi juda kichik yani sochilib ketmidi
Yoruglikni juda kuchli nurlatish quvvatiga egaligi.
13.Nils Borning 3-postulati...
✅
3 - postulat eletron aniq bir orbita bóylab harakatlanadi.
14.Izotoplar nima?
✅
Protonlar soni bir xil neytronlar soni har xil bo'lgan elementlar.
15.Kamerton qizdirilsa tovush chastotasi qanday ózgaradi?
✅
Kamerton qizdirilsa shoxlari uzayadi va chastotasi kamayadi.
16.Jismning solishtirma ogirligi deb ....
✅
Jismning og'irligi o'zi egallab turgan hajmga nisbati.
17.Fotoeffektni kim kashf qilgan?
✅
Bu hodisa 1887 - yil Genrix Gers tomonidan ochilgan.
18.Fotoeffektni kim tajribada o'rgangan?
✅
Rus olimi Stoletov tomonidan o'rganilgan.
19.Gyugens prinsipi ...
✅
Tólqin g'alayoni yetib borgan har bir nuqta ikkilamchi tólqin manbai hisoblanadi
20.Arximed richag qonuni...
✅
Kuchlar óz yelkalariga teskari proporsional bulsa jism muvozanatda turadi.
Ajoyib savol javob
👍
👍
👍
👍
👍
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
✅
1. Jismning og'irligi deb nimaga aytiladi?
✅
Jismning yerga tortishish kuchi tufayli tayanch yoki osmaga tasiri
2. Liftdagi odam vaznsiz holatda bólishi uchun liftni pastga qanday harakatlantirish kerak?
✅
Lift a=g a tezlanish bilan pastga tezlanuvchan harakat qilishi kerak.
3.Ishqalanish koeffitsiyentini birligi bormi?
✅
Dumalanish ishqalanishniki bor birligi [m] metr
4.Raketaga yerdan 11 km/s tezlik berildi uning harakat traektoriyasi qanday bo'ladi?
✅
Aylana ya'ni birinchi va ikkinchi kosmik orasidagi tezlik bo'lgani uchun aylana bo'ylab harakatlanadi.
5.Monoxromatik nur deb....
✅
Muayyan va o'zgarmas chastotali elektromagnit to'lqin.
6.Avagadro qonuni...
✅
Bir hil harorat va bosimda xar qanday gazning 1 mol massasi bir xil hajmni egallaydi.
7. Suv necha Kelvindan boshlab bug'lanadi?
✅
Suv 0 gradusda ya'ni 273K dan boshlab bug'lanadi.
8.Ionizator nima?
✅
Gaz yoki suyuqlikni ionlashtiruvchi qurilma.
9.Moddalar necha xil agregat holatda bo'ladi va qaysilar?
✅
4 xil:qattiq, suyuq, gaz, plazma
10. Fotoeffekt nima?
✅
Yorug'lik ta'sirida moddadan elektronlarning urib chiqarish hodisasi fotoeffekt deyiladi.
11. Fotoeffekt necha xil va qaysilar?
✅
2 xil tashqi va ichki
12.Lazer nurlari o'ziga xos xususiyatining 2 tasi...
✅
Lazer nuri nihoyatda monoxromatik
Tarqalish burchagi juda kichik yani sochilib ketmidi
Yoruglikni juda kuchli nurlatish quvvatiga egaligi.
13.Nils Borning 3-postulati...
✅
3 - postulat eletron aniq bir orbita bóylab harakatlanadi.
14.Izotoplar nima?
✅
Protonlar soni bir xil neytronlar soni har xil bo'lgan elementlar.
15.Kamerton qizdirilsa tovush chastotasi qanday ózgaradi?
✅
Kamerton qizdirilsa shoxlari uzayadi va chastotasi kamayadi.
16.Jismning solishtirma ogirligi deb ....
✅
Jismning og'irligi o'zi egallab turgan hajmga nisbati.
17.Fotoeffektni kim kashf qilgan?
✅
Bu hodisa 1887 - yil Genrix Gers tomonidan ochilgan.
18.Fotoeffektni kim tajribada o'rgangan?
✅
Rus olimi Stoletov tomonidan o'rganilgan.
19.Gyugens prinsipi ...
✅
Tólqin g'alayoni yetib borgan har bir nuqta ikkilamchi tólqin manbai hisoblanadi
20.Arximed richag qonuni...
✅
Kuchlar óz yelkalariga teskari proporsional bulsa jism muvozanatda turadi.
#Qiziq
Bir tonna yog‘och og‘irmi, bir tonna temir og‘irmi?
Bir tonna yog‘och og‘irmi, bir tonna temir og‘irmi? - degan hazilakam savol hammaga ma'lum. Odatda o‘ylamasdan turib, bir tonna temir og‘ir degan javobni beradilar, bu qaltis javobdan o‘tirganlar o‘rtasida qahqaha ko‘tariladi. Agar bir tonna temirdan ko‘ra bir tonna yog‘och og‘ir degan javob berilsa, hazilkashlar yana ham qattiqroq kulgi ko‘tarishsa kerak. Bunday deyish kelishmagandek ko‘rinadi, lekin qat'iy aytganda - shu to‘g‘ri javob!
Masala shundaki, Arximed qonuni faqat suyuqliklar uchungina emas, balki gazlar uchun ham to‘g‘ridir. har bir jism havoda o‘zi siqib chiqargan havoning og‘irligicha o‘z og‘irligidan "yo‘qotadi". Temir ham, yog‘och ham o‘z og‘irligini, albatta qisman yo‘qotadi. Ularning asl og‘irligini topish uchun yo‘qotilgan og‘irlikni qo‘shish kerak. Binobarin, bizning misolimizda yog‘ochning asl og‘irligi = 1 tonna + yog‘och hajmidagi havoning og‘irligi; temirnnng asl og‘irligi = 1 tonna + temir hajmidagi havoning og‘irligi. Ammo bir tonna yog‘och bir tonna temirga qaraganda ancha (deyarli 5 marta) katta hajmni ishg‘ol qiladi, shuning uchun bir tonna yog‘ochimnzning asl og‘irligi bir tonna temirning asl og‘irligidan ko‘proq! Aniqroq qilib aytmoqchi boo‘lsak, shunday deyishimiz kerak edi: havoda bir tonna keladigan yog‘ochning asl og‘irligi havoda bir tonna keladigan temirning asl og‘irligidan ko‘proq
Bir tonna temir 1/8 kub metr, bir tonna yog‘och esa 2.5 kub metr joyni ishg‘ol qilganidan ular siqib chiqargan havoning og‘irligi o‘rtasidagi ayirma 2.5 kg ga yaqin bo‘lishi kerak. Bir tonna yog‘och bir tonna temirdan haqiqatda mana shuncha og‘ir!!!
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
🌍
Kanalimizga obuna bulishni unutmang
☘
☘
☘
☘
☘
☘
☘
☘
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇
👇