
HUQUQ | BEKZOD CHORSHANBIYEV
⚡️
Mana bu xabarni hamma abituriyentlar notoʻgʻri tarqatib yuribdi.
➖
Yuqoridagi xabarni Yurisprudensiya abituriyentlari bir-biriga:
«Bu yil Huquqdan mana shu darsliklardan test tuzilar ekan»
deb tarqatib yurishibdi.
✅
Hurmatli abituriyentlar, bu yerda
attestatsiya
haqida gap ketmoqda. Attestatsiya — bu sizning
maktabingizdagi Huquq ustozlar topshiradigan imtihon.
📊
Bu xabar va bu darslik nashrlari
abituriyentlarga tegishli emas
. Kanal adminlaridan ham iltimos bunaqa xabarlarni tupa tashlab qoʻymasdan, sal tushuntirib yozinglar.
👉
@huquqiyformat
✅
Yuridik yoʻnalishlarga kirish uchun oʻzi qaysi fanlarni o'qish kerak ?!
👉
@huquqiyformat
✅
Yurisprudensiyada Huquq muhimmi yoki qolgan fanlar ?!
💬
Keling bugun sizga, Yurisprudensiya yoʻnalishlariga oʻqishga tayyorlashdagi
3-4 yillik tajribamdan
muhim xarita chizib beraman.
⚫️
Sarlavhadagi savol koʻpchilik abituriyentlarni qiziqtirishi aniq. Va koʻpchilikka bu savolning javobi aniqdek koʻrishi ham mumkin.
Yurisprudensiyada albatta — Huquq muhim.
Bu toʻgʻri. Ammo men yaqin 3-4 yillikda Huquqni muhimligini 2 ta darajaga ajratganman:
➖
«Huquq shunchaki muhim»
➖
«Huquq favqulodda muhim»
📊
Huquq qachon Favqulodda muhim boʻladi?! Quyidagi 2 ta holatda:
1️⃣
Abituriyentlarda Sertifikatlar juda kam boʻlsa...
2️⃣
Abituriyentlarda Sertifikatlar juda koʻp boʻlsa...
📢
Keling yana ham tushunarli boʻlishi uchun yillar kesimida tushuntiraman.
✅
Huquqdan endi dars berib boshlaganimda,
(aniqrogʻi Huquq endi joriy etilgan vaqtlarda)
Huquq favqulodda muhim
edi. Chunki bu vaqtda, Yurisprudensiya abituriyentlarida boshqa fanlardan sertifikatlar yoʻq edi. Boʻlishi mumkin boʻlgan yagona sertifikat ham bu — Chet tilidan boʻlishi mumkin edi. Albatta bunday paytda Huquqni «yorvorganlar» oʻqishga kirishgan. Shaxsan oʻzimning ilk oʻquvchilarim ham oʻsha vaqtda sertifikatlarsiz ham zoʻr universitetga kirib ketishgan.
✅
2024-2025-yilgi qabullarda esa vaziyat biroz oʻzgardi. Bu vaqtga kelib Yurisprudensiya abituriyentlarida Sertifikatlar soni koʻpayib bordi. Ammo abituriyentlar orasida sertifikat hammada bir xil emas edi. Yaʼni kimdadir 2-3 ta sertifikat boʻlsa, kimdadir 1 ta, kimdadir umuman Sertifikat boʻlmay qoldi. Bunday vaziyatda esa
Huquq shunchaki muhim fanga
aylandi. Asosiy ro'lni sertifikatlar egalladi. Huquqdan 20-25 ishlaganlar ham oʻqishga kira olishdi. 2025-yilda oʻtish balli rekord darajada yetdi.
📊
Boshida aytgan Huquqning muhimligi 2 ta darajada ekanligini endi tushundingiz menimcha.
Oʻtgan yillar oʻz yoʻliga. Hozir asosiy savol bunday:
✅
2026-yilda Yurisprudensiyada qaysi fan hal qiluvchi boʻladi?!
➖
2026-yilgi imtihonda
Huquq yana oʻta muhim fanga
aylanadi. Sababini tushunishga ulgurgandirsiz. Bu yilgi abiturientlarda
Sertifikatlar soni juda koʻpayib
ketdi va bu hali oʻsishda davom etadi.
3-4 ta Sertifikatli
abituriyentlar soni siz oʻylaganingizdan koʻproq boʻlishi mumkin. Hozir yoʻq degan 2 ta Sertifikatli abituriyentlar sanoqi katta.
⚫️
Endi qarang
, Sertifikati koʻp oʻquvchilar albatta ustunlikka ega boʻladi. Ammo sertifikati koʻp abituriyentlar koʻpayishi bu ustunlikni asta-sekin tushirib boradi. Yaʼni tasavvur qiling: sizga 1 mln $ berishdi. Siz boysiz. Ammo hammaga 1 mln $ dan berishdi. Sizdagi pul qadri albatta tushadi.
📚
Qisqa qilib aytadigan boʻlsak, Sertifikatli abituriyentlar soni koʻpayib ketganligi sababli —
bu yil Huquq favqulodda muhim fanga aylanadi.
Yaʼni bu yil oʻtgan yillardan farqli oʻlaroq - Huquqdan 20-25 ta topganlar oʻqishga kirishi juda qiyin boʻladi. Huquqning har bir savoli oʻqishga kirish va kirmaslikni hal qiladi. Bu yil 4 ta sertifikat bilan oʻqishga kira olmabdi desa ham hayron qolmayman. Chunki bu yil shunaqa yil boʻladi.
✏️
Buni nega yozmoqdaman ?! Albatta sizning foydangizga. Orangizda 3-4 Sertifikatiga ishonib - Huquqni bepisand qilayotganlar yoki sertifikatsiz Huquqni oʻzidan yorvoraman degan abituriyentlar koʻp. Men ularga hozirdan koʻzlarini ochishini aytmoqchiman. Bu achchiq gapni sizga hatto ustozingiz ham aytmasligi mumkin. Ammo haqiqat shu. Albatta bu postni bu yil Mandatdan soʻng bir eslaymiz.
©
Bekzod Chorshanbiyev
👉
@huquqiyformat
⚡️
Jinoyat majmui nima ?!
📊
Huquq darsliklaridagi — Jinoyat mavzularida
«Jinoyat majmui»
termini juda koʻp ishlatilgan. Ammo oʻquvchi uchun bu tushunchaga toʻliq maʼlumot berilmagan. Demak bugun eshitilishidan qiyindek tuyulgan bu tushunchani oddiy tilda va misolda koʻrib tushunamiz.
✅
Jinoyat majmui
— deganda shaxs tomonidan
ikki yoki undan ortiq qilmishni qasddan yoki ehtiyotsizlikdan sodir etilishi
tushuniladi. Eng muhim sharti shuki, shaxs bu jinoyatlarning
hech biri bo‘yicha hali sudlanmagan bo‘lishi kerak
.
✅
Jinoyat majmui mavjud bo‘lishi uchun:
—
shaxs tomonidan 2 va undan ortiq jinoyat sodir etilishi kerak;
— bu jinoyatlarning hech biri uchun hali javobgarlikka tortilmagan boʻlishi
— sodir etilgan jinoyat qasddan yoki ehtiyotsizlikdan sodir etilishi;
— har bir jinoyat
mustaqil jinoyat tarkibiga ega
bo‘lishi kerak;
— jinoyatlar bitta yoki turli vaqtda sodir etilishi mumkin;
📝
Jinoyat majmuiga misol:
Mansabdor shaxs pora sifatida narkotik olishi.
Bu yerda mansabdor shaxs 2 ta jinoyat sodir etdi.
(JK-210 va JK-271).
✅
Ko‘p hollarda jinoyat majmuini —
takroran jinoyat
bilan adashtirishadi
(hatto baʼzi yuristlar ham).
Aslida buning bir necha aniq farqi bor:
1️⃣
Ayb shakli:
takroran jinoyat faqat qasddan sodir etiladi. Jinoyat majmuiga esa ham qasddan, ham ehtiyotsizlikdan sodir etilgan jinoyatlar kiradi.
2️⃣
Vaqt:
takroran jinoyat faqat turli vaqtlarda sodir etilishi kerak. jinoyat majmuidagi jinoyatlar esa — bir vaqtda ham, turli vaqtda ham sodir etiladi.
3️⃣
Moddalar:
takroran jinoyatlarda asosan JK bir moddasi buziladi. Jinoyat majmuida esa JK ning turli moddalari buziladi
(yoki bir moddaning turli qismlari)
✅
Demak, shaxs 2 va undan ortiq jinoyatni bir vaqtda yoki turli vaqtda sodir etgan boʻlsa, va bu jinoyatlarning hech biri uchun hali sudlanmagan boʻlsa bu jinoyatlar — Jinoyat majmui deyiladi.
👨🦱
Tayyorladi: Bekzod Chorshanbiyev
⭐️
Saqlab qoʻying, yodlang va tarqating....
👉
@huquqiyformat
Channel name was changed to «
HUQUQ | BEKZOD CHORSHANBIYEV
»
🚸
Bolani ism-familyasini oʻzgartirishdagi chalkashlik.
❓
Bir abituriyent yozib qoldi
«Ustoz necha yoshga toʻlgan bolaning ismi, familiyasini uning roziligi bilan o'zgartirilishi mumkin ?! kitobda 16 yoshdan deyishgan, Oila kodeksida 10 yoshdan ekan ?!».
✅
Demak,
bolaning ism-familyasini oʻzgartirish Oila Kodeksining 70-moddasida
belgilab qoʻyilgan.
💼
Unga koʻra, ota-ona oʻz bolasining ism-familyasini
16 yoshgacha
o'zgartirishi mumkin.
16 yoshdan keyin bola buni oʻz xohishiga koʻra, mustaqil hal etadi.
✅
Bolaning ism-familyasini 16 yoshgacha ota-onasi tomonidan oʻzgartirish ham 2 davrga boʻlinadi:
1) bolaning roziligi olinadigan davr;
2) bolaning roziligi olinmaydigan davr;
👤
Bu davrlar chegarasi bolaning 10 yoshga toʻlishi bilan belgilanadi.
✅
Bola
10 yoshga toʻlguniga qadar
ota-ona bolaning ism-familyasini uning
roziligisiz
oʻzgartirilishi mumkin.
✅
Bola
10 yoshga toʻlgach
esa, uning ism-familyasini oʻzgartirishga faqat uning
roziligi bilan
yoʻl qoʻyiladi.
🤝
Menimcha endi tushunarli boʻldi.
©
Tayyorladi: Bekzod Chorshanbiyev
😀
Saqlab qoʻying, yodlang va tarqating....
👉
@huquqiyformat
✅
Bugun «LawBridge» kursimiz bilan 35 ta Qonun hujjatlaridan Qonunlarni tugatdik.
📊
2025-yilgi imtihonlarda Qonunlardan koʻproq savol tushganini koʻpchilik biladi. Bu yil ham bu ehtimol juda katta. Shu sababli abituriyentlarga Qonunlarga koʻproq eʼtibor qaratishni tavsiya qilaman.
👉
@huquqiyformat
⚡️
BMBA testida tushgan savol:
🔒
Majburiy jamoat ishlari kimlarga qoʻllanilmaydi ?!
✅
JK ga koʻra majburiy jamoat ishlari quyidagi shaxslarga tayinlanmaydi:
✅
1) pensiya yoshiga yetgan shaxslarga,
✅
2) 16 yoshga to‘lmagan shaxslarga,
✅
3) homilador ayollarga,
✅
4) 3 yoshga to‘lmagan bolalari bor ayollarga,
✅
5) birinchi va ikkinchi guruh nogironligi bo‘lgan shaxslarga,
✅
6) harbiy xizmatchilarga,
✅
7) chet el fuqarolariga va
O‘zbekiston Respublikasida doimiy yashamaydigan shaxslarga nisbatan qoʻllanilmaydi.
©
«Huquqiy format»
⭐️
Saqlab qoʻying, yodlang va tarqating....
👉
@huquqiyformat
⚡️
Prokuror nazorat hujjatlarini oddiy, tushunarli tilda va misollar bilan sharhlaymiz.
😈
Prokuror nazorat hujjatlari 5 ta:
1️⃣
Protest
2️⃣
Qaror
3️⃣
Taqdimnoma
4️⃣
Ariza
5️⃣
Ogohlantiruv.
✅
Protest —
bu Qonunga zid bo‘lgan organ hujjatlariga yoki mansabdor shaxsning noqonuniy qaroriga nisbatan kiritiladigan hujjat.
(
Misol uchun
hokimning noqonuniy yer ajratish toʻgʻrisidagi qaroriga prokuror protest kiritishi mumkin
).
✅
Qaror —
mansabdor shaxs yoki fuqaro qonunni buzsa ularga nisbatan javobgarlik ( jinoiy, ma’muriy, intizomiy) qoʻllash toʻgʻrisidagi hujjati.
(
Misol uchun
biror shaxsga nisbatan firibgarlik alomatlari boʻyicha jinoyat ishi ochish haqida prokuror qaror qabul qiladi
).
✅
Taqdimnoma —
qonun buzilishi sabablarini hamda qonun buzilishiga shart-sharoitlar yaratuvchi holatlarni bartaraf etish toʻgʻrisidagi prokuror hujjati.
(
Misol uchun
, maktablarda oʻqituvchilarning majburiy mehnatga jalb qilish holatlarini bartaraf etish boʻyicha tuman xalq boʻlimiga prokuror taqdimnoma kiritishi mumkin
).
✅
Ariza —
fuqarolar, yuridik shaxslar va davlatning huquqlari hamda
qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun prokurorning sudga kiritadigan hujjati.
(
Misol uchun,
tadbirkorga soliq organi tomonidan notoʻgʻri soliq hisoblanganligi sababli yetkazilgan zararni qoplash boʻyicha prokuror sudga ariza kiritishi mumkin
).
✅
Ogohlantiruv —
fuqarolarning manfaatlariga, huquq va erkinliklariga, jamiyat hamda davlat manfaatlariga zarar yetkazishi
mumkin bo‘lgan g‘ayriqonuniy xatti-harakatlarni oldini olish
maqsadida prokurorning mansabdor shaxslar va fuqarolarni yozma ravishda ogohlantiruvchi hamda javobgarlikni tushuntiruvchi hujjati.
(
Misol uchun
, shahar hududida noqonuniy qurilish boʻlishi haqida prokurorga xabar kelib tushsa, prokuror qurilish firmalarini va tegishli organlarini ogohlantiradi. Hamda ularga noqonuniy qurilish boshlansa qanday javobgarliklar bor ekanligini tushuntiradi
).
©
Tayyorladi: Bekzod Chorshanbiyev.
👉
@huquqiyformat
✅
Bugun onalyn kursim oʻquvchilariga yana bir qism kitoblarimizdan chiqarib yubordik.
➖
Koʻpchilik onlayn kurslarni oson deb oʻylaydi, ammo boshqa kurslarda bilmadim-u,
mening onlayn kurslarimda tashkiliy ishlar
, ayniqsa
kitob ishlarining oʻzi yaxshigina — ish.
💼
Avvaldan kuzatadiganlar bilishadi, mening onlayn kurslarimda
har bir oʻquvchi — 10 ga yaqin kitoblarni bepul olishadi
. Elektron emas, qoʻllariga yetkazib beraman. Yaʼni Respublika boʻyicha
qayerda oʻquvchim boʻlsa, oʻsha yerga yetkaziladi.
📊
Bularning barchasi albatta
kurs sifati
uchun. Bularni aytishimdan sabab ham shunda —
«onlayn kurs sifati yaxshi emas»
deydigan insonlardan, hatto offlaynda yoʻq sifatli onlayn kurslar bor ekanligini unutib qoʻymasliklarini soʻragan boʻlar edim.
👨🦱
Bekzod Chorshanbiyev.
👉
@huquqiyformat