Slaydlar( ONA TILI VA ADABIYOT)

📌
Diqqat
yuqoridagi mavzular
SI ( sun'iy intellekt) yordamida tayyorlangan.

Ayrim jumlalar izohi
👇
👇
👇

Deepfake (Dipfeyk):
Bu — sun'iy intellekt yordamida odamning yuzi va ovozini boshqa bir odamga xuddi haqiqiylikdek yopishtirib qo‘yish texnologiyasi.
Sodda qilib aytganda:
Siz hech qachon aytmagan gapni yoki qilmagan ishni videoda xuddi siz qilgandek ko‘rsatadigan soxta, lekin o‘ta aniq video/audio.
Raqamli suverenitet:
Davlatning o‘z hududidagi internetni, foydalanuvchilar ma'lumotlarini va kiber-xavfsizlikni xuddi o‘z yer chegaralarini himoya qilgandek nazorat qila olish huquqi.
Sodda qilib aytganda:
Davlatning "Mening hududimda xorijiy internet kompaniyalari (Google, TikTok) emas, mening qonunlarim ustun bo‘lishi kerak" degan da'vosi.
Metaverse (Metaolam):
Insonlar maxsus ko‘zoynaklar (VR) taqib, uydan chiqmasdan turib ishlaydigan, o‘qiydigan va do‘stlari bilan uchrashadigan 3D virtual dunyo.
Sodda qilib aytganda:
Kompyuter o‘yinining ichiga butunlay kirib ketib, o‘sha yerda yashash.
🌱
Ekologiya atamalari
Litiy va kobalt utilizatsiyasi:
Elektromobillar va telefonlar batareyasini tayyorlash uchun yer ostidan qazib olinadigan nodir metallar (litiy, kobalt) va ularning eskirgan akkumulyatorlarini yo‘q qilish jarayoni.
Sodda qilib aytganda:
Telefoningiz batareyasi eskirib ishdan chiqsa, uni shunchaki axlatga tashlab yuborib bo‘lmaydi — u zaharli modda. Ularni atrof-muhitga zarar yetkazmay ko‘mish yoki qayta ishlash juda katta muammo.
Kosmik chiqindilar:
Odamzod koinotga uchirgan, lekin hozirda ishdan chiqib, Yer orbitasida soatiga minglab kilometr tezlikda aylanib yurgan sun'iy yo‘ldosh bo‘laklari va raketa parchalari.
Sodda qilib aytganda:
Koinotdagi ulkan axlatxona. Ular yangi uchirilayotgan raketalarga urilib, ularni pashshadek urib yuborishi mumkin.
Ekologik migratsiya (Iqlim qochqinlari):
Global isish, qurg‘oqchilik yoki suv toshqinlari sababli o‘z uyida yashash imkonsiz bo‘lib qolgan va boshqa davlatlarga ko‘chib o‘tayotgan odamlar.
Sodda qilib aytganda:
Urush tufayli emas, balki tabiatning yashab bo‘lmaydigan darajada buzilgani (suvsizlik, jazirama) sababli ko‘chib ketayotganlar.
🧠
Jamiyat va Mehnat bozori
"Klipcha" fikrlash (Attention span inqirozi):
Insonning uzoq matnlarni o‘qiy olmasligi va faqat 15-30 soniyalik qisqa videolardagi ma'lumotnigina qabul qila olish xususiyati.
Sodda qilib aytganda:
Miya tezkor va oson ma'lumotga o‘rganib qolgani uchun, odamning 10 betlik kitob o‘qishga sabri va diqqati yetmasligi.
Gig-ekonomika (Frilanserlik):
Odamlarning biror korxonada 9 dan 6 gacha shtatda ishlamasdan, internet orqali mustaqil ravishda qisqa muddatli buyurtmalarni bajarib pul topishi.
Sodda qilib aytganda:
Doimiy boshlig‘i va oyligi yo‘q, bugun ish topsa ishlaydigan, ertaga dam oladigan erkin ishchilar tizimi.
🩺
Tibbiyot atamalari
CRISPR va Dizaynerlik chaqaloqlar:
Hali ona qornida bo‘lgan homilaning genetik kodini (Dnk) laboratoriyada o‘zgartirish texnologiyasi.
Sodda qilib aytganda:
Ota-onalar farzandi tug‘ilishidan oldin uning ko‘z rangini, bo‘yini, xarakterini va aqliy darajasini kompyuterda tanlagandek "zakaz" qilishi.

6.Qisqa videolar (TikTok, Reels, Shorts) formatining yoshlar diqqatiga ta'siri.
Ba'zilar bunday format ma'lumotni tez va kreativ yetkazishning zamonaviy usuli deb hisoblasa, boshqalar u yosh avlodda uzoq muddatli fikrlash va diqqatni jamlash qobiliyatini o‘ldirmoqda degan fikrda.
7.
Masofaviy ish va frilanserlik (Gig-ekonomika) tizimining ommalashishi.
Ayrimlar frilanserlik insonlarga erkinlik va yuqori daromad beradi deb hisoblasa, boshqalar u odamlarni pensiya va tibbiy sug‘urta kabi kafolatlangan ijtimoiy himoyadan mahrum qiladi degan fikrni bildiradi.
8.
Sun'iy intellekt (ChatGPT va boshqalar) davrida ta'lim tizimining maqsadi.
Ba'zi pedagoglar neyrotarmoqlar davrida ham an'anaviy faktlarni yodlash muhimligini ta'kidlasa, boshqalar maktablar faqat tanqidiy fikrlash va amaliy ko‘nikmalarni o‘rgatishga o‘tishi kerak deb hisoblaydi.
🩺
Tibbiyot va Bioetika
9.
CRISPR texnologiyasi yordamida tug‘ilajak bolalarning genini o‘zgartirish (Dizaynerlik chaqaloqlar).
Ayrim olimlar gen muhandisligi irsiy kasalliklarni ildizi bilan yo‘qotishiga ishonsa, boshqalar bu boy va kambag‘allar o‘rtasida biologik tengsizlik hamda axloqiy inqirozni keltirib chiqaradi deb hisoblaydi.
10.
Aqlli gajetlar va tibbiy implantlar orqali inson salomatligi ma'lumotlarining yig‘ilishi.
Ba'zilar bu ma'lumotlar shifokorlarga hayotni saqlab qolishda yordam beradi deb hisoblasa, boshqalar shaxsiy salomatlik ko‘rsatkichlari sug‘urta kompaniyalari yoki xakerlar qo‘liga tushib, insonga qarshi ishlatilishidan qo‘rqadi.

Ekologiya va Global Muammolar
4.
Elektr transport vositalarining (elektromobillar) atrof-muhitga yashirin zarari.
Ayrimlar elektromobillarni havoni ifloslanishdan qutqaruvchi yagona chora deb bilsa, boshqalar ularning akkumulyatorlarini ishlab chiqarish va utilizatsiya qilish yangi ekologik inqirozni boshlaydi degan qarashda.
5.
Yer orbitasidagi kosmik chiqindilar va ularni tozalash muammosi.
Ba'zilar kosmik chiqindilarni tozalash xarajatlarini faqat kosmik loyihalarni amalga oshirayotgan boy davlatlar to‘lashi shart desa, boshqalar buni butun dunyo birgalikda moliyalashtirishi kerak deb hisoblaydi.
6.
Iqlim o‘zgarishi sababli kelib chiqayotgan ekologik migratsiya (iqlim qochqinlari).
Ayrim siyosatchilar global isish tufayli ko‘chib kelayotgan qochqinlarni xalqaro huquq doirasida darhol himoyaga olish kerakligini aytsa, boshqalar bu davlatlar iqtisodiyotiga og‘ir yuk bo‘lishidan xavotirda.

Sun'iy intellekt yordamida bir nechta global mavzudagi esse mavzulari shakllantirdik.
Tanishib ko'ring

1.
Deepfake (soxta video/audio) texnologiyalarining rivojlanishi va shaxsiy daxlsizligi.
Ba'zilar bu texnologiya so‘z erkinligi va ijodkorlikni kengaytiradi deb hisoblasa, boshqalar u kiberjinoyatchilik hamda siyosiy manipulyatsiyalarga yo‘l ochishidan xavotirda.
2.
Global texnologik kompaniyalarning davlatlar ustidan raqamli ta'sir kuchi.
Ayrim odamlar IT-gigantlarning ta'sirini cheklash uchun davlatlar raqamli suverenitetni kuchaytirishi kerak desa, boshqalar bu internetda qattiq senzura va erkinlikning bo‘g‘ilishiga olib keladi deb hisoblaydi.

3.
Insonlarning virtual borliqqa (Metaverse) butunlay ko‘chib o‘tishi.
Ba'zi mutaxassislar virtual dunyo insoniyat uchun cheksiz masofaviy imkoniyatlar yaratadi deb o‘ylasa, boshqalar bu real hayotdagi ijtimoiy munosabatlarni butunlay yo‘q qiladi degan fikrni ilgari suradi.

#Esse
Tezkor kurs esse yozishni mukammal o'rganishni xohlaganlar uchun tezkor Onlayn kurs
✅
Har bir esse tekshiriladi
✅
MALAKALI USTOZ TOMONIDAN DARS OLIB BORILADI
✅
Guruh a'zolarining har bir savoli javobsiz qolmaydi
Tartib
✅
Dastlabki 3 kun esse nazariyasi o'rganiladi
✅
Keyin imtihongacha amaliy , ya'ni esse yozib tekshirtiriladi
📌
Har kuni bitta esse yoziladi
Kurs narxi 200 ming so'm
Batafsil ma'lumot uchun
@Afruzabonu2022

Assalomu alaykum sizga yangi 8-9-sinf adabiyotidan ochiq dars o'tish uchun namunali dars ishlanmasi kerakmi
Unda muammo yo'q
@Afruzabonu2022
ga murojaat