
Ziyolilar kanali
9-mart, dushanba (19-kun)
Saharlik vaqti:
05:27
Iftorlik vaqti:
18:27
(Toshkent vaqti)
[hududlar farqi]
#ramazon
YO‘LOVCHINING ODOBLARI
Yo‘lovchi chiqqan naqliyot vositasida o‘zini xuddi birovning uyida yoki jamoatchilik joyida o‘tirgandek tutishi kerak.
Birovning shaxsiy markabiga mingan odam xuddi uning uyiga kirgan kabidir. Birovning uyiga kirgan odam qanday odoblarga rioya qilsa, markabiga mingan odam ham o‘shanday odoblarga rioya qilishi kerak. Odob bilan o‘tirish, ulovda mavjud narsalarga qo‘l uzatmaslik, haydovchining iznisiz biror narsadan foydalanmaslik va hokazolar shular jumlasidandir. Shuningdek, jamoatchilik markabiga mingan odam ham xuddi jamoatchilik binolariga kirgan kishidek bo‘ladi. U ham o‘ziga yarasha odoblarga rioya qilishi lozim.
Yo‘lovchi o‘zi chiqqan naqliyot vositasida ozodalikka rioya qilishi juda ham muhim.
Bunda naqliyot vositasi shaxsiymi, jamoat foydalanadiganimi, farqi yo‘q. Zotan, musulmonlarning ko‘zga ko‘ringan shiorlaridan biri: «Poklik iymondandir». Afsuski, ba’zi kishilar bu haqiqatni unutib, o‘zlari foydalanayotgan naqliyot vositalarida tozalikka rioya qilishmaydi. Turli chiqindilarni, qog‘oz va oziq-ovqat qoldiqlarini naqliyot vositalariga tashlab ketish hollari har qadamda uchrab turadi.
Yo‘lovchidan o‘zi mingan naqliyot vositasiga hech qanday zarar yetkazmaslik talab etiladi.
Bu odobga rioya qilmay, naqliyot vositasiga zarar yetkazgan yo‘lovchi birovning yoki jamoatchilikning mulkiga talofat yetkazgan hisoblanadi va uni to‘lab berishi vojib bo‘ladi.
Yo‘lovchining jamoat naqliyot vositasida haqdor kishilarga joy berishi yuksak odob namunasidir.
Haqli kishilar deganda qari, bemor, zaifhol kishilar, homilador va bolali ayol kabilar kiradi. Bu kabi shaxslarni barcha joylarda avaylash kerak bo‘lganidek, naqliyot vositalarida ham joy berish, yordam ko‘rsatish hammaning burchidir.
Jamoatchilik markablarida tiqilinch bo‘lsa, yangi chiqqanlarga joy berish yuksak odobdir.
Jamoatchilik naqliyot vositalari ham xuddi majlislar kabidir. Ularda ham majlislar odobiga rioya qilish lozim bo‘ladi.
Yo‘lovchining jamoatchilik naqliyot vositasida baqir-chaqir qilmasligi ham odobdandir.
Afsuski, ba’zi bir odobga rioya qilmaydigan shaxslar jamoatchilik naqliyot vositasida baland ovozda gapirib, xoxolab, so‘kinib, ko‘pchilikning tinchini buzadilar. Bunday holatlar musulmon kishilarga mutlaqo yarashmaydi.
Yo‘lovchi jamoatchilik naqliyot vositasida manziliga yetib borganidan keyin, haydovchiga tashakkur aytadi, garchi yo‘lkira to‘lagan bo‘lsa ham.
Yo‘lovchi naqliyot vositasidan tushayotganida, boshqalarga xayrlashuv salomini berib, «bismillah»ni aytib, o‘ng oyog‘i bilan tushadi.
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.
👉
@xushnudbek
👈
Дунёда уч жумбоқ бор эмиш: бири — ўлим, иккинчиси осмон сирлари
.
Ечмоққа одам зотининг тиши ўтмайдиган, тишни синдирадиган учинчи жумбоқ эса, аёл муҳаббати экан.
✍️
Тохир Малик