"Мадина" араб тили коидалари

🤲
🤲
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
🔊
Xush xabarimiz bor
🌸
🦋
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
❗️
🌟
Durusul lug'atul arabiyyah ( Madina kitobi )
Dars haqida ma'lumot:
🌟
📕
Kitobimizda tarkib, tarjima va gaplashish o'rgatiladi. Umuman Arab tilini bilmaydiganlar ham bilganlar ham qo'shilishi mumkin.
👉
Dars zoom va telegram dasturi orqali bo'ladi.
👉
Darsimiz har kuni bo'ladi,
Haftada 2 marotaba asosiy dars, qolgan kunlar takror dars bo'ladi in shaa Alloh.
🧕
Ustoza :
Bintu Ali
❗️
Darsimizga doim qatnashishligi lozim. Uy vazifasini ham doim bajarishligi lozim.
🕓
Qabul muddati:
1 hafta
.
Alloh darslarimizni foydali va davomli qilsin.
🤲
⭐️
@Nurul_Ilm_Oquv_Markazi

Давоми яна бор
✅
✅
✅

.
🌸
اللغة العربية ٣
🌸
.
📚
💫
15 –ДАРС
💫
📚
Давоми
🌸
⭐️
. كم الخبرية .
⭐️
🌸
Биз сизлар билан كم истефхом яъни адад учун ишлатиладигон сўроқ алмоши сифатида ўтдик. Ва мубтадо ўрнида келишини хам биламиз агар ўзидан кейин тамийз келса. Бугунги сизларга тушинтириб бермоқчи бўлган كم الخبرية истефхом эмас ва унга жавоб бериш шарт бўлмайди. Унинг маъноси Кўплаб, кўп ва яна саноғи мубхам(аниқ эмас лекин оз хам эмас ) бўлган да ишлатсак бўлади.
Яна бир жихатини айтсам, биз таажуб ёки хайратланиб гапирганимизда хам كم الخبرية ишлатамиз. Ва бу гапимизни охирида ундов белгиси куйилади .
⭐️
Унинг гап тузиш формуласини қуйидагича ясаш мумкин
1⃣
كمْ + تميزٍ касрода + فعل
2⃣
كمْ+من+ تميز + فعل
Шу икки формула билан кам хобарияга гап тузишимиз мумкин экан
Мисол келтираман
1⃣
Формулага كم+تميز مجرور +فعل га мисол
⭐️
كم كتابٍ قرأتُ
Нечта (кўп) китоб ўқидим!
Изофа шаклда келади мажрур булади.
Таркибда изофомиз феълга мафъул бўлади.
"Нечта китобни" –мафуъл
2⃣
Формуламиз كمْ+من+ تميز + فعل га мисол
Мин харфи жорга мажрур болиб келади.
⭐️
كم من شهيدٍ ضحى !
Канча шахид қурбон бўлди !
Таркибда жорга мажрур мутаалиги феълга
"Канча шахиддан" – жар мажрур
Яъни саноги мубхам бўлган лекин кўп эканлиги аниқ.
🔰
Кам Истефхом ва хобария ни фарқлари
Истефхом.
🔰
Хобария
Савол.
🔰
савол эмас.
тамиз насбда.
🔰
тамийз жарда.
Тамиз Муфрод.
🔰
Тамийз муфрод ва жам(кам холатда )
Шулар билан фарқ қилар экан.
🔰
Кам Истефхом ва хобария ни ўхашлиги
1. Иккиси хам исм
2. Иккиси хам мубхам
3. Иккиси хам тамийзга мухтож
🖇
📚
КАНАЛГА УЛАНИШ
🔗

Кенгрок лекин соддарок ёзишга харакат киляпман

Давоми бор......

🌸
اللغة العربية ٣
🌸
📚
💫
15 –ДАРС
💫
📚
📚
🌸
Икки феълни жазм қиладиган жозимлар
🌸
📚
Бу калималар шарт жумласида келади ва
2 та феълни жазм қилади:
🔴
Уларнинг энг машҳурлари
إنْ
مَنْ
مَا
مَهْمَا
مَتَى
أَيْنَ
أَنَّى
أَيْنَمَا
حَيْثُمَا
كَيْفَمَا
أَيّ
Исми шартларнинг барчаси мабний أيّ дан ташқари.
Келинг уларни мисолларини кўриб чиқамиз.
Ⓜ️
Мисоллар
⭐️
إنْ تَصْبِرْ تَنْجَحْ
Агар сабр қилсанг, муваффақиятга эришасан.
⭐️
مَنْ يَزْرَعْ يَحْصُدْ
Ким экиб қўйса, ўша ҳосил олади.
⭐️
مَا تَفْعَلْ يَعْلَمْهُ اللهُ
Нима қилсанг ҳам, Аллоҳ билади.
⭐️
أَيْنَمَا تَذْهَبْ أَذْهَبْ مَعَكَ
Қаерга борсанг, мен ҳам сен билан бораман.
⭐️
مهما تقرأ أقرأ
Сен нима ўқисенг мен хам ўқиман.
⭐️
متى تمريصْ تناوّلْ دَواءً
Качон оғрисенг дори ич.
Энди أيُّ мўъробга мисоллар
💫
أي طالب يجتهد ينجح
Кайси талаба харакат килса, муваффақиятга эришади
💫
أيَّ كتابٍ تقرأ تستفيد منه
Кайси китобни ўқисенг хам ундан фойда оласан.
💫
في أيِّ حيِّ تعش أعيش فيه
Кайси махаллада яшасенг мен хам у ерда яшеман .
📚
Демак олдидаги омилларга караб иъроби ўзгаради.
🔴
Феъл шартларнинг турлари
Феъли шартимиз 2 хил бўлади
1⃣
Музореъ
2⃣
Мозий
Жумлада феъли шартлар келиши мумкин
✅
Музореъ + Музореъ
🔸
إنْ تَصْبِرْ تَنْجَحْ
Агар сабр қилсанг, муваффақиятга эришасан.
✅
Музореъ + Мозий
🔸
من يقمْ ليلةَ القدرِ إيماناً و إحْتسَاناً غُفِرَ له
Ким кадр кечасини иймон ва савоб умидида ибодат билан утказса , унинг гунохлари кечирилади.
✅
Мозий + Мозий
🔸
منْ اجتهدَ نجحَ
Харакат килган кимса , муваффақиятга эришди.
✅
Мозий + Музореъ
🔸
منْ قال الحقَّ ينْجُ
Хақиқатни гапирган нажот топади.
🖇
📚
КАНАЛГА УЛАНИШ
🔗

🌸
اللغة العربية ٣
🌸
💫
14–ДАРС давоми
💫
📌
Жавоб шарт «فَ» билан келади
"إِنْ" дан фарқли ўлароқ, "إذا" дан кейинги жавоб жумласига فَ (фа) қўшилиши шарт эмас. Аммо қуйидаги ҳолларда албатта "فَ" қўшилади:
1️⃣
Агар жавоб жумла исмия бўлса
إِذَا حَفِظْتَ فَأَنْتَ مُجْتَهِدٌ
Агар ёдласанг, сен меҳнаткашсан.
2️⃣
Агар жавоб буйруқ ёки талаб бўлса
🅰
Амр феъли билан келса
إِذَا رَأَيْتَ اللِّصَّ فَاقْبِضْ عَلَيْهِ
Агар ўғрини кўрсанг, уни ушла.
إِذَا أَكَلَ الإِنْسَانُ فَلْيَشْكُرِ اللَّهَ
Агар инсон овқатланса, Аллоҳга шукр қилсин.
🅱
Агар жавоб тақиқ (لا الناهية) бўлса
إِذَا رَأَيْتَ مُخَادِعًا فَلَا تُصَاحِبْهُ
Агар алдамчини кўрсанг, у билан дўст бўлма.
🆑
Агар жавоб савол бўлса
إِذَا سَأَلَنِي الْمُدَرِّسُ عَنْكَ فَمَاذَا أَقُولُ؟
Агар ўқитувчи сен ҳақингда сўраса, мен нима дейман?
3⃣
Агар жавобда қатъий феъллар бўлса
(ليس، نعم، بئس…)
إِذَا غَشَشْتَ فَلَسْتَ أَمِينًا
Агар алдасанг, сен ишончли эмассан.
4⃣
Агар жавоб قد билан келса
إِذَا عَصَيْتَ وَالِدَيْكَ فَقَدْ أَثِمْتَ
Агар ота-онангга итоат қилмасанг, гуноҳ қилган бўласан.
5⃣
Агар жавоб ما билан инкор бўлса
إِذَا أَذْنَبْتَ فَمَا أُصَاحِبُكَ
Агар гуноҳ қилсанг, мен сен билан дўст бўлмайман.
6⃣
Агар жавоб لن билан келса
إِذَا كَذَبْتَ مَرَّةً فَلَنْ أُصَدِّقَكَ أَبَدًا
Агар бир марта ёлғон гапирсанг, сенга ҳеч қачон ишонмайман.
7⃣
Агар жавоб س / سوف билан келса
إِذَا ذَهَبْتَ فَسَأَذْهَبُ مَعَكَ
Агар борсанг, мен ҳам сен билан бораман.
8⃣
Агар жавоб كأنما билан келса
إِذَا عَصَيْتَ الأَمِيرَ فَكَأَنَّمَا عَصَيْتَ الرَّسُولَ ﷺ
Агар амирга итоат қилмасанг,
гуёки Расулга осий бўлгандай бўласан.
🖇
📕
КАНАЛГА УЛАНИШ
🔗

🌸
اللغة العربية ٣
🌸
💫
14–ДАРС
💫
⭐️
📚
"إذا الشرطية" (Иза шартийя)
⭐️
📚
Араб тили грамматикасида "إذا الشرطية" (Иза шартийя) — бу "агар" маъносини ифодаловчи шарт воситасидир. Лекин бу оддий "ин" (إِنْ) эмас, балки фақат келаси замон (келажак) ва аниқ бўлиши кутилган ишлар учун ишлатиладиган шарт ҳарфидир.
Қуйида унинг грамматик қоидалари баён этилган:
1⃣
. Маъно ва ишлатилиш фарқи
· إِنْ (ин) – ноаниқ, "агар" (шарт бажарилса, бажарилмаса ҳам бўлади).
· إذا (иза) – аниқ, "қачонки" (шартнинг бажарилишига ишонч кучли ёки муқаррар).
Ⓜ️
Мисол:
· إِنْ تَذَاكَرْنَا نَنْجَحْ (Агар такрорласак, ютуққа эришамиз) — такрорлаш ихтиёрий.
· إِذَا جَاءَ الرَّبِيعُ ازْهَرَتِ الأَشْجَارُ (Қачонки баҳор келса, дарахтлар гуллайди) — баҳор келиши аниқ ҳодиса.
2⃣
Таркиби (Жумла тузилиши)
"Иза" киритилган шарт жумласи икки қисмдан иборат бўлади:
🔴
Шарт жумласи (فِعْلُ الشَّرْط) — "Иза" дан кейин келадиган иш-ҳаракат.
🔴
Жавоб жумласи (جَوَابُ الشَّرْط) — Шарт бажарилганда юз берадиган натижа.
Муҳим қоида: "Иза" дан кейин феъл (فعل) келиши шарт эмас, исм ҳам келиши мумкин. Аммо кўпинча феъл келади.
3⃣
Феъл замонлари
"Иза" фақат مَاضِي (ўтган замон) ёки مُضَارِع (келаси замон) билан келади, лекин маъно ҳар доим келаси замон (келажак)га ишора қилади.
Ⓜ️
Мисол (ўтган замон феъли билан):
· إِذَا جَاءَ الْمَسَاءُ ذَهَبْنَا إِلَى الْبَيْت
(Қачонки кеч бўлса, уйга кетамиз)
· "جَاءَ" — ўтган замон шаклида, лекин маъноси келаси замон (соғин бўлганда).
Ⓜ️
Мисол (ҳозирги-келаси феъли билан):
· إِذَا تَدْرُسْ تَنْجَحْ
(Агар ўқисанг, ютуққа эришасан)
4⃣
И`роб (Грамматик ҳолат)
· إذا (Иза) — мабний (ўзгармас) ҳарф, зарофи замон (время наречие) сифатида ишлатилади ва насаб (فتحة) ўрнида туради.
· У шарт жумласини مُضَافٌ إلَيْه (қаратувчи) сифатида ўзига боғлайди. Яъни "Иза" дан кейинги жумла грамматик жиҳатдан унинг тўлдирувчисидир.
5⃣
Жавоб жумласига "فَ" (фа) қўшилиши
‼️
Яна кенгрок тушинтираман пастда
6⃣
📣
Муҳим эслатма
"إِذَا" нинг яна бир тури бор — إِذَا الفُجَائِيَّة (Иза фуджаия).
Бу тўсатдан содир бўлган ишни билдиради. Лекин "иза шартийя"дан фарқи — у шарт эмас, балки "тўсатдан" маъносини беради.
· خَرَجْتُ فَإِذَا الْمَطَرُ يَنْزِلُ (Ташқарига чиқдим, тўсатдан ёмғир ёға бошлади.)
💭
Хулоса:
"إذا الشرطية" — араб тилида "қачонки" ёки "агар" (аниқ бўлганда) маъносида ишлатилади. Унинг энг муҳим жиҳати — аниқлик ва келаси замон маъносини англатиб, унинг таркибида иккита жумла (шарт ва жавоб) бўлади.
🖇
📚
КАНАЛГА УЛАНИШ
🔗