
Нұрлыбек Кеңес
Әрбір жабырқаған сәтте — өзіңнің Мұхаммед пайғамбар ﷺ үмметінен екеніңді еске түсір.
Бұл — жай ғана тиесілік емес…
Бұл — ең үлкен нығмет, ең биік мәртебе.
Адамзат жаратылғалы бері
ешбір қауымға мұндай шарапат берілмеген.
🛑
Хайыз бен нифас мәселесіндегі маңызды мәселелер:
Егер әйел адамның қаны ең көп мерзімінде тоқтаса (яғни хайызда – 10 күн, нифаста – 40 күн), немесе өзінің әдетіне сай тоқтаса, әйел адам ерімен ғұсыл алмай-ақ қосыла алады. Бірақ бұл – төмендегі үш шарттың бірі табылған жағдайда ғана:
1. Ғұсыл алып қосылады.
2. Егер су жоқ болса, тәяммум соғып, сосын намаз оқып алып қосылса болады
, тіпті ол намаз нәпіл болса да.
3. Бір намаз әйелдің мойнында қарыз болу керек:
Яғни, бесін намазының уақыты кірген кезде әйелдің қаны әдетіне келіп тоқтаса, ол әйел не ғұсыл алмаса, не тәяммум соқпаса, бесін намазының уақыты шығып кеткеннен кейін қосылса болады. Өйткені бесін намазы оның мойнында қарыз болды. Намаз таза әйелдерге парыз болғандықтан, бұл әйелге «тазарды» деген үкім беріліп, қосыла беруіне болады.
Ал егер бесін намазының шығуына аз уақыт (мысалы, бес минут) қалған кезде тазарса, кейін бесін намазы шығып кетсе – бұл әйел әлі қосыла алмайды. Өйткені бұл уақытта әйел адам ғұсыл алып, намазға кірісуге үлгермейді. Сол себепті қосылу үшін бұл әйелге аср намазының уақыты да өтіп кетуі керек. Сол кезде ғана қосылса болады. Ал өткізіп алған бесін намазы оның мойнында қаза болмайды.
Біз «бір намаз қаза болу керек» дедік. Егер әйелдің хайызы күн шыққанда, духа уақытында (мысалы, сағат 8-де) тоқтаса, ол әйел бесін намазының уақыты шығып кеткеннен кейін ғана қосыла алады. Өйткені бесін намазы оған қаза болды, ал қаза намаз таза әйелге тән.
📚
Хашия Тахтауи
Кей адамдардың күнәдан тыйылуына себеп болып тұрған нәрсе — ақшаның жоқтығы ғана.
Ал кейбіреулерін тоқтатып тұрғаны — жалғыз қалмауы.
Басқаларын тежеп тұрғаны — жұмыстың, тіршіліктің қарбаласы, қолдың босамауы ғана…
Бірақ шын мәнінде, мүмкіндік өзгергенде ниет те әшкере болады. Адамды ұстап тұрған тек жағдай емес, жүректегі қорқыныш пен ұят, әрі Алланың бақылауын сезіну
Қазақтың оқуда кеткен есесі көп. Атаң үшін де оқы, әкең үшін де оқы, өзің үшін де оқы!
Ғабит Мүсірепов
📍
Үтір намазына қатысты мәселе:
Үтір намазы құптаннан кейін орындалуы – уәжіп. Бірақ екі жағдайда құптаннан бұрын оқылған үтір намазы да дұрыс болып табылады:
1️⃣
Құптанды оқыдым деп ойлап, үтірді орындап, кейін құптанның оқылмағаны анықталса;
2️⃣
Құптан намазын дәретсіз оқып, үтірді дәретпен орындағанын кейін білсе. Бұл жағдайда тек құптанды қайта оқу қажет, ал үтір намазы дұрыс саналады.
📚
Хашия Тахтауи
«Пайғамбарымыз ﷺ айтты:
“Кім Аллаға бойсұнса — ол Алланы еске алған болады, тіпті намазы, оразасы және Құран оқуы аз болса да.
Ал кім Аллаға қарсы келсе — ол Алланы ұмытқан болады, тіпті намазы, оразасы және Құран оқуы көп болса да.”»
Түсініктеме:
Адамның Алла алдындағы дәрежесі тек сыртқы амалдың көптігімен өлшенбейді. Негізгі өлшем — жүректегі шынайы мойынсұну мен күнәдан сақтану. Көп амал жасап тұрып күнәға бой алдыру — рухани әлсіреудің белгісі, ал аз амалмен болса да Алланың бұйрығына берік болу — иманның шынайы көрінісі.
📚
الجامع لشعب الإيمان
Имам Бәйһақи رحمه الله
Имам Музәни (р.а.) былай дейді:
«Мен “әр-Рисала” атты еңбекті Имам Шәфиғидің (р.а.) алдында сексен мәрте оқып шықтым. Әр оқыған сайын ол кісі өз кітабынан қателерді тауып отыратын. Сонда Имам Шәфиғи:
— Алла Тағала Өзінің Кітабы — Құраннан басқа ешбір кітаптың жүз пайыз дұрыс болуын кепіл етпеген», – деді.
Бұл сөз — ғалымдардың еңбектері қаншалықты ұлы болса да, олардан қателік табылуы мүмкін екенін көрсетеді. Абсолюттік кемелдік тек Құранға ғана тән.
📚
Хашия Ибн Абидин
Пайғамбарымыз ﷺ Муғаз ибн Жәбәл (رضي الله عنه)-ға былай деді:
«Уа, Муғаз! Расында, мен сені жақсы көремін. Саған өсиет етемін: әр намаздың артынан мына дұғаны айтуды ешқашан тастама»:
اللَّهُمَّ أَعِنِّي عَلَىٰ ذِكْرِكَ، وَشُكْرِكَ، وَحُسْنِ عِبَادَتِكَ
Аллаһуммә а‘инни ‘алә зикрикә, уә шукрикә, уә хусни ‘ибәдәтик
Мағынасы:
«Уа, Алла! Мені Өзіңді зікір етуге, Саған шүкір етуге және Саған көркем құлшылық жасауға жәрдем ет».
📚
Дерек Марақил Фәләх
📚
Хадис Әбу Дәуіт (истиғфар бабы)
📌
Әйел адамға намаз уақытының соңында хайыз келу мәселесі :
Әйел кісіге намаз уақыты кіріп,сол намаз уақытының соңында
хайыз қаны келіп қалса
, онда:
➡️
Бұл намаз оның мойнынан
түбегейлі түседі
➡️
Тазарғаннан кейін бұл намаздың
қазасын өтеу міндет болмайды
📚
Себебі Ханафи мәзхабында намаздың парыз болып бекітілуі —
уақыттың соңындағы жағдайға байланысты
есептеледі.
🔹
Мысал:
Бесін намазының уақыты кірді, әйел кісі намаз оқымады.
Сол уақыттың соңғы бөлігінде хайыз басталды.
➡️
Бұл жағдайда бесін намазы
қаза болып есептелмейді
.
⚠️
Ал керісінше болса:
Егер хайыз тоқтап, намаз уақытының соңында
ғұсыл алып,тәкбі
р тахрима алып
үлгеретіндей уақыт қалса
, онда сол намаз
қаза болып міндеттеледі
.
📚
Ханафи мәзһабы фикһ кітаптары
Пайғамбарымыз ﷺ айтты:
«Алла Тағала үшін ең сүйікті сөздер:
“سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ، وَتَبَارَكَ اسْمُكَ، وَتَعَالَى جَدُّكَ، وَلَا إِلٰهَ غَيْرُكَ”
“Субханака Аллаһумма уә бихамдик, уә табаракасмук, уә та‘ала жаддук, уә лә иләһә ғайрук”
(Я, Алла! Сен пәксің әрі Саған мадақ. Сенің есімің берекелі, ұлылығың биік, Сенен басқа құлшылыққа лайық құдай жоқ).
Ал Алла Тағала үшін ең жек көрінішті сөздердің бірі – бір кісі екінші кісіге:
“Алладан қорық!” дегенде, оның:
“Өзіңе қара!” деп жауап беруі».
📌
Яғни хадис екі нәрсені көрсетеді:
Ең сүйікті зікір – Алланы ұлықтап, Оны пәктеу сөздері.
Ал ең жаман мінез – біреудің насихатын қабылдамай, керісінше менсінбей қайтару, ақиқатты менсінбеу.
📚
الجامع لشعب الإيمان 621
رحمه الله
Имам әл- Бәйһақи