
Qoralama (24+)
har shanba yoki yakshanba kuni futbol oʻynaymiz, xohlaydiganlar shu guruhga qoʻshilvolishsa boʻladi
https://t.me/+lfpKCpN6kxFkNTZi
Har qanday bo‘ysunish mas’uliyat emas. Qullikni mas’uliyat bilan adashtirmaslik kerak.
Insoniylik paradoksi va mantiqning eng katta yolg‘oni haqida
Hozir "KPI", samaradorlik va statistika asrida yashayapmiz. Bizga bolalikdan "Hissiyotga berilma, aql bilan ish tut" deb o‘rgatishadi. Go‘yoki mantiq bu har doim to‘g‘ri yo‘l, hissiyot esa xatolik.
Lekin bu yerda yozilgan ethical dilemma bizni bu "haqiqat"ga shubha qilishga majbur qildi.
Tasavvur qiling, yong‘in. Sizda tanlov bor, saratonni davolashga yaqin turgan daho olimni qutqarishmi yoki jamiyatga "global foydasi yo‘q" oddiy farroshni o‘z onangizni qutqarishmi?
Sovuq mantiq (Utilitarizm) sizga Olimni qutqar deydi. Chunki 1 ta hayotdan ko‘ra millionlab odamning qutqarilishi muhimroq. Bu mantiq ya'ni matematika. Bu "katta foyda".
Lekin aynan shu nuqtada insoniylikning eng katta paradoksi yotibdi.
Agar biz "buyuk maqsadlar" yoki "ko‘pchilikning baxti" uchun eng yaqin insonimizdan voz kechsak, biz qahramon bo‘lmaymiz. Biz shunchaki foyda-zarar hisoblaydigan biokalkulyatorga aylanamiz.
Insoniylik nuqtai nazaridan olsak, dunyoni qutqarish uchun onasini o‘ldiradigan jamiyat o‘zi qutqarilishga loyiqmi?
Bugun jamiyat bizdan "professional" bo‘lishni talab qiladi. Biznesda, siyosatda, hatto shaxsiy hayotda ham "foydali" qarorlar qabul qilishga majburmiz. Lekin qaysidir nuqtada bu "ratsionalizm" bizni axloqiy yirtqichga aylantirib qo'yishi mumkin.
Professor T serialidagi bir iqtibos hammasini joyiga qo‘yadi, "Men onamni qutqaraman. Chunki onasini o‘limga tashlab ketadigan odam saraton kasalidan tuzalishga ham loyiq emas."
Xulosa shuki, ba’zan eng to‘g‘ri qaror mantiqqa eng teskari bo‘lib tuyulgan qarordir. Mantiq bizga qanday yashashni (how) o‘rgatsa, insoniylik nima uchun yashashni (why) anglatadi.
Agar mantiq yuragingizni sug‘urib olishni talab qilsa, undan voz keching. Chunki hissiz aql dunyodagi eng xavfli quroldir.
Manba:
https://utilitarianism.net/utilitarian-thinker/jeremy-bentham/
https://plato.stanford.edu/entries/bentham/
@paradoks_media
Aytgancha endi oʻzimni bemalol jurnalist deb tanishtirsam boʻladi;)
bitirdu
havoni qarelara, naqadar muhtasham)
Instagram'да алкоголли ичимликни реклама қилган блогер жавобгарликка тортилди Батафсил
👇🏻
👇🏻
👇🏻
https://xorazmbugun.uz/13867 Веб-сайт | Инстаграм | Телеграм
https://youtu.be/F7Ya_z0xyBA?si=6iPtJWxLkYPNMn64