Nodirabegim
Ёш ёзувчилар учун яхши имконият: ҳикоя ёзишни ўрганиш учун жонли маҳорат мактаби ташкил этилибди, қабул учун бугун охирги кун. Қатнашинглар
,
бепул.
Батафсил:
https://acdflibrary.uz/uz/events/open_call/program
"Ишонч" газетасининг янги сонида интервю чиқди, унда ўзбек ижодкорларининг жаҳон майдонига чиқишидаги тўсиқлар ва бу йўлдаги таклифларимни айтиб ўтдим.
Бугун Лев бобони таваллуд куни экан, йўқлаб Ясная Полянага бориб келдим. Менга насиҳат қилинг, дедим.
Аёлнинг асосий бурчи — санъат ёки фан яратиш эмас, балки инсонни туғиш ва тарбиялаш. Китоб ёзган аёлдан кўра, яхши тарбия олган фарзанднинг онаси жамиятга беқиёс фойда келтиради. Нодирахоним, китоб ёзмоқчимисиз, аммо энг буюк китоб — бу сиз ўстираётган инсоннинг руҳидир, - деди Толстой.
Нима дердим, сўзингиз бош устина.
Халқарони журналистикани битирганимиздан сўнг курсдошлар кўришмагандик, 15 йил деганда ниҳоят йиғилишдик. Гўзал давра бўлди. Кўпчилик касбини ўзгартирибди ) менга ўхшаб.
Барибир олтин давр бошқача эди. Энг шодон ва романтик хотираларим қолган.
Юқоридаги
шеърга изоҳ.
XI асрда граф Леофрикнинг рафиқаси Годива эридан оддий халқдан олинадиган оғир солиқларни бекор қилишни ўтинади. Эри агар шаҳар кўчаларидан яланғоч ҳолда от миниб ўтсанг, солиқларни камайтираман деб шарт қўяди. Годива халқ ғамида узун сочлари билан яланғоч танасини ёпганча шаҳар бўйлаб от суриб ўтади ва шаҳар аҳли унинг ҳурмати учун кўчага чиқмай, деразаларини ёпиб олади. Шеърдаги кўча аёли эса шоирнинг ҳаётига Годива бўлиб кириб келади: уни йўқсилликдан қутқаради ва меҳр беради.
Суратда 1949 йил Буюк Британияда Годивага ўрнатилган ҳайкал.
леди Годива* энди йўқ
у кулбамга сархуш ҳолатда келди
айвонда турар, буғу миниб олганди.
шунча хотин дунёни қутқармоқчи бўлади-ю,
аммо ошхонасини эплаб йиғиштиролмайди,
лекин мен…
ичкарига кирдик, учта қизил
шам ёқдим,
вино қуйдим ва унинг
ўлчамларини қайд эта бошладим:
бўксалари кенг,
олди осилган
қолган ҳамма жойи ақл бовар қилмас даражада.
бундай аёл ҳатто Хот-Спрингс,
Арканзасдан ҳам мангулик гулини топа оларди.
уч ҳафта кийик гўшти едик.
кейин у ижара пулига қарашиш учун уй эгаси билан ётди.
кейин мен унга официантликка иш топиб бердим.
кун бўйи ухлардим, уйга келганида эса
у шу қадар яхши кўрадиган
ўша ловуллаган доҳиёна суҳбатларга
тўлиб-тошардик.
бир кеча у тўсатдан ўлиб қолди ва дунёни
аслида қандай бўлса,
деярли шу ҳолича қолдириб кетди.
энди эса эрта тонгда уйғонаман-да,
юк тушириш майдончасига бораман
карамлар,
апелсинлар,
картошкалар
юк машиналаридан ерга тушишини ёки
ирғитиб ташланишини пойлаб тураман.
пешингача қорнимни тўйғизиб, ухлаб оламан,
тушимда эса ижара ҳақини
ўзга бир дунё чиқарган
чиқинди пластик парчалари билан
тўлаётган бўламан.
Буковски
Нодирабегим таржимаси
Одамлар кетар маҳзун,
изларидан борар куз.
Кетардилар бош эгиб
ям-яшил зулмат сари.
Хўрозлари хуржунда,
бўзларди гитарлари.
Уруғлар салтанатин
босиб ўтишар йироқ.
Хаёл сурарди дарё,
милтирар эди булоқ.
Куйган юрак,
тезроқ ур!
Кетардилар бош эгиб
ям-яшил зулмат сари.
Изларидан келар куз,
юлдузлари сарғайган,
алҳони ҳам босилган,
суви сокин мавжланган.
Оҳорланган кўксида
оғир боши осилган.
Шағам юрак,
тўхтаб тур!
Одамлар кетар маҳзун,
изларидан борар куз.
Лорка
,
Шавкат Раҳмон таржимаси
Нодирабегим Иброҳимова: «Таржима — сабр ва сўз танлаш азоби...»
Сунъий интеллектнинг бугунги даражаси таржима майдонига қулайлик олиб кирди, лекин шу билан бирга, жиддий касбий хатарларни ҳам пайдо қилди. Ёш таржимонларнинг тайёр натижага суяниб қолиш хавфи нафақат мавжуд, балки бу ҳозирги кунда очиқ кузатилаётган жараён.
👉
https://xabar.uz/jmlu
📲
Саҳифаларимизга қўшилинг:
Telegram
|
Instagram
|
Youtube
– Biz qayerdamiz? – so'radi Chikvaidze duch kelgan birinchi yo'lovchiga yuzlanib.
– Yangi Gollandiyada, – xotirjam javob berdi yo'lovchi. Uylar chayqalib ketdi. Quyosh nuri dog'day tushgan peshtoqlar qiyshayib yuqoriga o'rmalay boshladi. Oyoq ostidan yulqinib chiqqan toshyo'l esa sakrab-sakrab ufqqa tomon otildi.
– Ana xolos, – dedi Shapovalov, – tomoshani qarang! Bosh og'rig'i bilan tentirab Gollandiyaga kelib qolibmiz-ku!
– Chatoq bo'ldi, – javob qildi Chikvaidze, – begona yurtda xor bo'lamiz!
– Asosiysi, – dedi Shapovalov, – tushkunlikka tushmaslik kerak. Xo'p, ichdik. Xo'p, chegarani kesib o'tdik. Hammasini ochiqchasiga aytib beramiz, balki kechirishar...
– Uyga ketishni istayman, – dedi Chikvaidze. – Men Gruziyasiz yashay olmayman!
S. Dovlatovdan yangi tarjima
:
https://literature.uz/article/muhojirlar
Kusharbayev oilaning yemirlayotganiga, bolalarning tarbiyasiz bo'lib ketayotganiga gender siyosatini ayblab chiqibdi. O'zi hech kimni kuzatmayman, ijtimoiy "yong'in" mavzularga kirmayman deganman-u (chunki aksari arzon piar uchun faqat) lekin shu rosa kulgumni keltirdi-da.
Menimcha Kusharbayev bugungi zumer avlod degan tushuncha bilan tanishmas. Ular ota-onani biz o'rgangan shaklda hurmat qilmayotgan bo'lsa, bu genderni aybimas. Hatto bu haqda eshitmagan ham bo'lib chiqadi aksari. Undan ko'ra zumer avlod psixologiyasi haqida ilmiy ishlar qilinsin desa to'g'riroq. Kusharbayev jabrdiyadani yoqib aytganidek, nainki otalarini, balki onalarini ham "bir tinga olmayotgandir" ular.
Ikkinchidan, esa sharqda doim turmushning ma'lum yillaridagina (boshlanish pallasi) asosan haddan oshgan patriarxat hukmron bo'ladi. Keyin asta-asta matriarxatga og'adi. Doim shunday bo'p kelgan. Sharqdagi patriarxal kelishuv shunday. 40-45 dan oshgandan so'ng erkak xotinning to'ng'ich bolasiday bo'p qoladi (Xayrulla Hamidov ham buni bir intervyusida ta'kidlagan ekan). Ehtimol buni sababi og'ir patriarxat zug'umiga chidagan kelinning vaqt o'tib hokimiyatni o'z qo'liga olish bilan olgan o'chidir. Bilmaymiz. Har holda sabablari o'rganilmagan.
Uni ustiga oilada yangi patriarx - o'g'il kuchga to'lgan bo'ladi shu paytda (shuni uchun kuchga to'lgan o'g'il va kuchdan qolayotgan ota ziddiyati doim bor, qancha yashirmaylik isitmasi oshkor qilaveradi. Diniy motiv bilan buni tuzatish juda qiyin. Ehtimol bu hayotning tabiiy qoidasidir)
Oddiygina O'zbekoyim yo Mahallada duv-duv gap'ni eslang. Erlar boladay bo'p qolganini ko'rasiz.
Shuni uchun bunaqa murakkab holatlar haqida arzon populistlik qilmaslik kerak. Chunki gender hali bizni aholimizga singib ulgurgani yo'q. Internetda kimlardir gapirayotgan bo'lsa, hamma shu bilan yashayapti degani emas.
Masalan, davlat ham gender siyosatni "o'liiib" qo'llavoryapti deb bo'lmaydi. Yaqin kunlarda vodiyda bir ayol 37 yoshli eri tomonidan hammaning ko'z oldida pichoqlanib, o'ldirilibdi. Ayol ajrashaman desa, doimgidek oilasi, mahalla, xotin qizlar qo'mitasi, sud to'sqinlik qilgan. Maqsad - oilani asrab qolish. Lekin ayolni asrab qolishni hech kim o'ylamabdi. Shunaqa o'limgacha borayotgan real muammolar haqida arzon populistlar gapirishdan qo'rqadi.
Yo ular rostdanam hayotni bilmaydi shekilli.
Umuman, agar zumer, alfa avlod bo'lgan bolangizdan hurmat istasangiz, ular bilan qanday gaplashishni o'rganish kerak. (Bolalar baribir o'z zamonini odami.)
Istalgan harakat yo odamni aybdor qilish esa shunchaki ma'suliyatni boshqaga ag'darish xolos.