Mutolaa sehri
🗓
#bugun
#kuntarixi
21-iyul — Buyuk muhaddis Imom al-Buxoriy (810–870) tavallud topgan kun
Islom olamining buyuk muhaddisi va mutafakkiri Imom al-Buxoriy (toʻliq ismi Abu Abdulloh Muhammad ibn Ismoil al-Buxoriy) hijriy 194-yil shavvol oyining 13-kuni (milodiy
810-yil 21-iyulda
) Buxoroda tavallud topgan.
Buxoriy umr bo‘yi hadislarni to‘plash, ularni sahih (to‘g‘ri, ishonchli) va g‘ayri sahih (xato, zaif)ga ajratish yo'lida ilm o'rgangan. Bu ishni hadis roviylarining maishiy hayotlari, yashash joylari, tug‘ilgan va vafot etgan sanalari, bir-birlari bilan qilgan o‘zaro muloqotlarini o‘rganish bilan bog‘liq holda olib borgan.
Buxoriy jami 600 mingga yaqin hadis to‘plagan bo‘lib, shundan 100 ming “sahih” va 200 ming “g‘ayri sahih” hadisni yoddan bilgan. Buxoriy o‘zining noyob qobiliyati, iqtidori, quvvai hofizasining o‘ta kuchliligi bilan ilm ahllarini lol qoldirgan. Hadis ilmiga o‘ta fidoyilik, aql-zakovatini baxshida etish Buxoriyga shon-sharaf keltirdi, uni islom dunyosining eng buyuk allomalaridan biri sifatida tanitdi.
Buxoriy 20 dan ortiq kitob tasnif etgan. Ulardan ayrimlari bizgacha yetib kelgan, ayrimlari esa dunyoning turli kutubxonalarida saqlanmoqda. Uning “Al-Jomi’ as-sahih” (“Ishonchli to‘plam”) deb nomlangan 4 jild (juz) dan iborat hadislar to‘plami islom olamidagi boshqa muhaddislar tuzgan hadis to‘plamlari orasida eng ishonarli va mukammalidir.
Kitoblari
:
🪶
“Al-Adab al-mufrad” (“Adab durdonalari”)
🪶
“Kitob al-kuna” (“Kunyalar haqida kitob”)
🪶
“At-Ta’rix al-kabiyr” (“Katta tarix”)
🪶
“At-ta’rix as-sag‘iyr“ (“Kichik tarix”)
🪶
“Kitob al-favoid” (“Foydali ashyolar haqida kitob”),
🪶
“Al-Jomi’ al-kabiyr” (“Katta tayanch”),
🪶
“Xalq af’ol al-ibod”, (“Alloh bandalari ishlarining tabiati”),
🪶
“Al-Musnad al-kabiyr” (“Katta tayanch”),
🪶
“At-tafsir al-kabiyr” (“Katta tafsir”),
🪶
“Kitob al-hiba” (“Xayr-ehson haqida kitob”)
🪶
“Tafsir al-Qur’on” (“Qur’on tafsiri”) va boshq.
❔
Sizda vatandoshimiz Imom Buxoriyning qaysi kitoblari bor?
💬
📹
📹
@mutolaa_sehri
She'r o'qib bergach, Zulfiya mukofoti bilan taqdirlangan qiz
«O‘zmetkombinat» mutaxassisi Dilnoza Primkulova O‘zbekiston prezidenti bilan Bekobodda bo‘lib o‘tgan uchrashuvda o‘zining ushbu she’rini o‘qib bergach, Shavkat Mirziyoyev istisno tariqasida unga Zulfiya nomidagi davlat mukofotini berishni taklif qildi va keyinroq tegishli farmonni imzoladi.
Olov bilan tillashar qo‘lim,
Temirga jon beramiz har kun.
Xizmatdamiz qad rostlayotgan,
Har bir bino, inshoot uchun.
Yangilanib borar shaharlar,
Yangilanib borar bo‘stonim.
Temirdayin mustahkam mag‘rur,
Gullayversin O‘zbekistonim.
Metallurglar — olov farzandi,
Matonati — kuchi, orida.
Mening ham o‘z hissam bor bugun,
Shu vatanning poydevorida.
@mutolaa_sehri
🗓
#bugun
#kuntarixi
12-iyul Abdulla Avloniy(1878-1934) tavallud topgan kun
Abdulla Avloniy she’rlari 15 yoshidan boshlab matbuotda ko‘rina boshladi. 1904 yilda Toshkentning Mirobod mahallasida jadid maktabini, 1909 yilda «Jamiyati xayriya» uyushmasini tashkil etdi.
«Birinchi muallim» («Muallimi avval», 1909), «Ikkinchi muallim» («Muallimi soniy», 1912) nomli darsliklari, «Turkiy guliston yoxud axloq» (1913), «Gulistoni maktab» (1917), «Adabiyot yoxud milliy she’rlar» (1909-1916, 6 qism) kabi qo‘llanmalari maktablarda o‘qitilgan.
Avloniy «Turon» (1917) gazetasiga «Yashasin xalq jumhuriyati» degan shiorni tanladi, «Turon» nomli teatr to‘garagini tashkil etib, iqtidorli yoshlarni to‘pladi, ayrim rollarni ijro etishda o‘zi ham qatnashdi.
Shoir Afg‘onistonda elchi bo‘ldi, turli o‘quv yurtida dars berdi. Abdulla Avloniyning Hijron, Nobil, Indamas, Shuhrat, Surayyo, Shapaloq, Chol, Ab, Chegiboy degan taxalluslari bo‘lgan.
📚
Asarlari:
🪶
"Advokatlik osonmi" (drama)
🪶
"Biz va siz"(drama)
🪶
"Muxtasar tarixi anbiyo va tarixi Islom"
🪶
"Pinak" (drama)
🪶
"Po‘rtug‘oliyo inqilobi" (drama)
🪶
"Turkiy Guliston yoxud axloq"
va b.
❔
Siz Avloniyning qaysi kitoblarini o'qigansiz?
💬
📹
📹
@mutolaa_sehri
Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Said Ahmadning
"Jimjitlik" romani
sovet davri senzurasiga qattiq uchragan asarlardan biridir. 1986–1987-yillarda "Sharq yulduzi" jurnalida chop etilayotganda, senzura organlari muallifga bildirmasdan asarning
uchdan bir qismini olib tashlagan
.
Afsuski, asarning ilk yozilgan shaklini o'qiyolmaymiz.
@mutolaa_sehri