
📚 КУНЛИК ҲАДИС | Расмий канал 🌙
#Ҳадис_1046
ЯХШИЛИКНИНГ ЙЎЛЛАРИ КЎП ЭКАНЛИГИ БАЁНИ
عَنْ أَبِي هُرَيرَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمَ قَالَ«
الإِيْمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ - أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ - شُعْبَةً: فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إلَهَ إلَّا اللهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الأَذَى عَنِ الطَّرِيقِ، وَالحيَاءُ شُعْبَةٌ مِنَ الإِيْمَانِ
». مُتَّفَقٌ عَلَيهِ.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади
:
📗
«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:
«
Иймон етмиш неча [ёки олтмиш неча] шуъбадир. Уларнинг энг афзали «Лаа илааҳа иллаллоҳ» дейиш, энг қуйиси эса йўлдан озор берадиган нарсани олиб ташлашдир. Ҳаё ҳам иймоннинг бир шуъбасидир
». дедилар».
✍
Муттафақун алайҳ
.
📜
Шарҳ
: Имом Бадриддин Маҳмуд ибн Аҳмад Айний эса, қуйидагиларни ёзадилар:
«Аллоҳнинг ёрдами ва тавфиқи ила қисқа қилиб қуйидаги шеърни айтамиз:
«Иймоннинг асли қалб ила тасдиқ, тил ила иқрор қилмоқ бўлса ҳам,
Комил ва тугал иймон уч қисмдан: тасдиқ, иқрор ва амалдан иборатдир».
Биринчи қисм, эътиқодиётлардан иборат бўлиб, ўттиз шуъбага бўлинади:
1. Аллоҳга иймон келтириш. Бунга Аллоҳнинг Зотига, сифатларига, тавҳидига ва ўхшаши йўқлигига иймон келтиришлар киради.
2. Аллоҳдан бошқа ҳамма нарса кейин пайдо бўлганига эътиқод қилиш.
3. У Зотнинг фаришталарига иймон келтириш.
4. У Зотнинг китобларига иймон келтириш.
5. У Зотнинг пайғамбарларига иймон келтириш.
6. Яхши-ёмон қадарга иймон келтириш.
7. Охират кунига иймон келтириш. Бунга қабр савол-жавоби ва азоби, қайта тирилиш, маҳшарга тўпланиш, ҳисоб-китоб, Мезон ва Сиротлар ҳам киради.
8. Жаннат ваъдасига ва унда абадий қолишга ишонмоқ.
9. Дўзах қўрқинчлари, азоби ва унинг фоний бўлмаслигига қатъият ила ишонмоқ.
10. Аллоҳ таолонинг муҳаббати.
11. Аллоҳ учун муҳаббат қилиб, Аллоҳ учун ёмон кўрмоқ.
Бунга муҳожир ва ансорий саҳобаларга, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг оли байтларига муҳаббат қилиш ҳам киради.
12. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламга муҳаббат қилиш. Бунга у зот соллаллоҳу алайҳи васалламга саловат айтиш ва суннатларига эргашиш ҳам киради.
13. Ихлос. Бунга риёкорликни ва мунофиқликни тарк қилиш ҳам киради.
14. Тавба–надомат.
15. Хавф.
16. Ражо–умидворлик.
17. Ноумидлик ва ишончсизликни тарк қилиш.
18. Шукр.
19. Вафо.
20. Сабр.
21. Тавозуълик бўлиш. Бунга катталарни ҳурмат қилиш ҳам киради.
22. Раҳмли ва шафқатли бўлиш. Бунга кичикларга шафқат кўрсатиш ҳам киради.
23. Қазога рози бўлиш.
24. Таваккул (ҳар бир нарсада Аллоҳга суяниш).
25. Мақтончоқлик ва кибрни тарк қилиш. Бунга ўзини мақташ ва покиза қилиб кўрсатиш ҳам киради.
26. Ҳасадни тарк қилиш.
27. Ҳиқд ва гинани тарк қилиш.
28. Ғазабни тарк қилиш.
29. Алдамчиликни тарк қилиш. Бунга ёмон гумон ва макр-хийла ҳам киради.
30. Дунё муҳаббатини тарк қилиш. Бунга молу мулк ва мансаб муҳаббати ҳам киради.
Агар, қалб амалларига фазилат ва разилатларнинг булардан бошқаси топилса, ушбу шуъбалардан бирортасига дохил бўлади. Ўйлаб кўрилса, дарҳол зоҳир бўлади.
Иккинчи қисм–тил амалларидан иборат бўлиб, етти шуъбага бўлинади:
1. Тавҳидни талаффуз қилмоқ.
2. Қуръон тиловати.
3. Илм ўрганиш.
4. Илм ўргатиш.
5. Дуо қилиш.
6. Зикр қилиш. Бунга истиғфор айтиш ҳам киради.
7. Беҳуда гаплардан четланиш.
Учинчи қисм–бадан амалларидан иборат бўлиб, қирқ шуъбага бўлинади. Бу қисм уч навлидир.
Батафсил
:
🔗
ушбу ҳаволада
Риёзус солиҳийн шарҳи
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_1045
Анас ибн Молик розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
📗
«Набий соллаллоҳу алайҳи васалам: «
Аллоҳумма, лаа саҳла илла маа жаъалтаҳу саҳлан, ва анта тажъалул ҳазна саҳлан иза шиът
»* дедилар».
✍
Ибн Ҳиббон ривоят қилган
.
* «
Аллоҳим, сен осон қилиб қўйган нарсадан ўзга осон нарса йўқ. Албатта Сен, агар Ўзинг истасанг, қийинни ҳам осон қилиб қўясан
».
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_1044
ГУНОҲЛАР НАМОЗ ТУФАЙЛИ ЮВИЛАДИ
عَنْ أَبِي هُرَيرَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ، عَنْ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «
الصَّلَوَاتُ الْخَمْسُ، وَالْجُمُعَةُ إِلَى الْجُمُعَةِ، وَرَمَضَانُ إِلَى رَمَضَانَ مُكَفِّرَاتٌ مَا بَيْنَهُنَّ إِذَا اجْتُنِبَتِ الْكَبَائِرُ
». رَوَاهُ مُسْلِمٌ.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади
:
📗
«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:
«Беш
маҳал намоз ва жума кейинги жумагача, Рамазон кейинги Рамазонгача ўз ораларидаги гуноҳларга каффоратдир, агар гуноҳи кабиралардан сақланган бўлса
», дедилар.
✍
Имом Муслим ривояти
.
📜
Шарҳ
: Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинаётганда бу ҳадиси шарифда беш вақт намоз орасида ва бу жумадан у жумагача бўлган гуноҳлар вақти ўқилган намоз ва жума намози туфайли ювилиб кетиши баён қилинмоқда. Яъни, беш вақт намоздан бири ўқилгандан сўнг навбатдагиси келгунича содир бўлган гуноҳлар навбатдаги намоз ўқилгач, ўша намоз туфайли ювилади.
Жума намозини ўқиганидан кейин янаги жума келгунича бўлган даврдаги беш вақт намоз билан ювилмай қолган гуноҳлар жума намози билан ювилади.
Шу билан бирга, ҳадисда ҳаммаси учун бир умумийшарт зикр қилинмоқда.
«Агар гуноҳи кабиралардан сақланган бўлса».
Яъни, беш вақт намоз ва жума намози катта гуноҳлардан бошқа гуноҳларни кечирилишига сабаб бўлар экан.
Шундоқ экан, беш вақт намозни ва жума намозларини канда қилмайлик. Намоз ўқиш билан нафақат бандалик бурчимизни адо этамиз, балки ўз гуноҳларимизни ювишга ҳам муяссар бўламиз. Банда гуноҳдан ҳоли эмас. Аллоҳ таоло бизларга ўта меҳрибон бўлганидан осонлик ила гуноҳларимизни тез-тез ювиб туриш имконини яратиб қўйибди. Бу имкониятдан фойдаланиб қолишимиз керак.
Жума намози ҳам худди шундоқ, балки ундан ҳам кўра каттароқ ва кучлироқ имкониятдир.
Риёзус солиҳийн шарҳи
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_1043
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:
📗
«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «
Аллоҳим! Хилқатимни гўзал қилдинг, хулқимни ҳам гўзал қил
», дедилар».
✍
Аҳмад ривоят қилган.
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
ҲОМИЛАДОР АЁЛЛАР ҚУЁН ГЎШТИ ЕЙИШИ МУМКИН ЭМАСМИ?
#бидъат
❓
САВОЛ
: Келиним уч ойлик ҳомиладор. Одамлар орасида “ҳомиладор аёл қуён гўшти еса, фарзанди қуён тиш ёки оғзи қуёнларники каби туғилади” деган гап юради. Бу қанчалик тўғри?
💬
ЖАВОБ
:
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Ҳомиладор аёл қуён гўшти ейиши жоиз эмаслиги тўғрисидаги гап-сўзлар асоссиздир. Бу борада бирорта ҳадис ёки ишончли ривоятлар мавжуд эмас.
Муҳаддис Имомлардан бири аллома Абдурраззоқ ўзларининг асарларида нақл қилишларича Пайғамбаримиз алайҳиссалом саҳобаларга қуён гўштини истеъмол қилишга буюрганлар. Ҳатто Расулуллоҳ алайҳиссаломнинг ҳузурларида қуён гўшти истеъмол қилингани, қуён гўшти емай ўтирган одамга нафл рўзасини бузиб бўлса ҳам унинг гўштидан истеъмол қилишни буюрганлар. Абу Али ибн Сино “Тиб қонунлари” асарларида қуён гўштини фойдали доривор гўштлар рўйхатида келтирганлар.
Хуллас, диний жиҳатдан ҳам, тиббий жиҳатдан ҳам қуён гўштини ҳомиладор аёллардан ман қилишга асос йўқ. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво ҳайъати
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_1042
Ибн Аббос розияллоҳу анҳумодан ривоят қилинади:
📗
«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Ҳасан ва Ҳусайнга паноҳ сўраб, дуо қилар ва: «
Оталарингиз* шулар билан Исмоил ва Исҳоққа паноҳ сўраб, дуо қилар эди: «Аъуузу би калимаатиллааҳит-таамма, мин кулли шайтонин ва ҳаамма, ва мин кулли ъай-нин лаамма
», дер эдилар».
✍
Бухорий ривоят қилган.
* Оталарингиз деб Иброҳим алайҳиссаломни назарда тутяптилар, чунки Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам у кишининг зурриётидирлар.
Дуонинг маъноси: «
Аллоҳнинг тугал калималари билан ҳар қандай шайтон ва заҳарли ҳашаротдан ҳамда ҳар бир ёмон кўздан паноҳ сўрайман
».
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_1041
ИСТЕҲОЗАНИ АЖРАТИБ ОЛИШ ҲОЛАТИ
عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ أَبِي حُبَيْشٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهَا أَنَّهَا قَالَتْ: يَا رَسُولَ اللهِ إِنِّي أُسْتَحَاضُ، فَقَالَ لَهَا:
إِذَا كَانَ دَمُ الْحَيْضِ فَإِنَّهُ دَمٌ أَسْوَدُ يُعْرَفُ، فَإِذَا كَانَ ذَلِكَ فَأَمْسِكِي عَنِ الصَّلَاةِ فَإِذَا كَانَ الْآخَرُ فَتَوَضَّئِي وَصَلِّي فَإِنَّمَا هُوَ عِرْقٌ
. رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ.
Фотима бинти Ҳубайш розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:
📗
«Эй Аллоҳнинг Расули, мен мустаҳоза бўламан», деди. У зот унга:
«
Агар ҳайзнинг қони бўлса, у қора қон бўлиб, ўзи билинади. Қачонки ўша бўлса, ўзингни намоздан тий. Қачон бошқаси бўлса, таҳорат қилиб, намозни ўқийвер. У томир
(нинг узилишидан)
дир
», дедилар».
✍
Абу Довуд ва Насаий ривоят қилганлар.
Демак, аёл киши қайси қон ҳайзнинг қони, қайсиниси истеҳозанинг қони эканлигини қоннинг сифатига қараб билиб олиш ҳам мумкин. Бу нарса айниқса аёллар учун жуда ҳам осон бўлиши керак. Ҳайзнинг қони қорамтир, қуюқроқ ва ёмон ҳидли бўлади. Истеҳозанинг қони эса тананинг бошқа жойларидан чиқадиган қонга ўхшаш қизғиш бўлади. Ана ўшанга қараб, ҳайз келаётганини аниқлаганда намоз ўқимайди, рўза тутмайди ва бошқа ҳайз ман қилган нарсаларни қилмай туради.
Қоннинг ранги ўзгариб, ҳайз тамом бўлгани аломати собит бўлгандан сўнг ғусл қилиб, ибодатларни бошлайди. Таҳорат қилиб, намозини ўқийверади.
Лекин баъзи аёлларда одат бўйича ҳам, қоннинг сифати бўйича ҳам ҳайз билан, истеҳозани ажратиб бўлмас ҳолати бўлиши мумкин. У ҳолда кейинги ҳадисларда келадиган муолажа йўлларига қарайди.
«Ҳадис ва ҳаёт» китобидан
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Кун_ҳадиси
Эй қурбонлик қилишга имкон тополмаган камбағал! Маҳзун бўлма! Дарҳақиқат, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам сенинг номингдан ҳам қурбонлик қилганлар.
У зот иккинчи қўчқорни қурбонлик қилаётганларида: “
Эй Аллоҳ, бу менинг номимдан ва умматимдан (
фақирлиги боис
) қурбонлик қилмаганлар номидан
”, дедилар.
(
✍
Термизий ривояти
).
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#ҳайит
ҲАЙИТ КУНИ КИР ЮВИЛМАЙДИМИ?
Ҳикматуллоҳ домла Тоштемиров
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази бош мутахассиси,
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС
#Ҳадис_207
#Такрор
ИЙД КЕЧАСИНИ ИБОДАТ БИЛАН ЎТКАЗИШ
عَنْ أَبِي أُمَامَةَ ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ : «مَنْ قَامَ لَيْلَتَيِ الْعِيدَيْنِ مُحْتَسِبًا لِلَّهِ ، لَمْ يَمُتْ قَلْبُهُ يَوْمَ تَمُوتُ الْقُلُوبُ». رواه ابن ماجه والطبراني.
Абу Умома розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
📗
«Набий ﷺ:
«Ким икки ийд кечаларини Аллоҳдан савоб умидида қоим қилса, қалблар ўладиган кунда унинг қалби ўлмас»
, – дедилар».
✍️
Ибн Можа ва Тобароний ривоят қилган.
🏷
Изоҳ
: Ийдга ўтар кечанинг ҳам ўзига яраша фазилати бор. Уни бутунлай ёки бир қисмини, хусусан кечасининг учинчи қисмини Қуръон тиловати, зикр, тасбиҳ ва нафл намозлар билан бедор ўтказиш кўплаб яхшиликларга, улкан савобларга сабаб бўлади.
••┄┄┄┄❅┄┄┄┄••
📚
KУНЛИК ҲАДИС