Sukut Saqlama (NeMolchi.uz o'zbek tilida)

Teodor Drayzerning "Amerika fojiasi" romani — ayol taqdirining erkak ambitsiyalari yo‘lida qurbon qilinishi haqidagi asardir. Klayd uchun ayollar shaxs emas, balki ijtimoiy "lifting" vositalari xolos: Roberta uni pastga tortuvchi "yuk", Sondra esa yuqoriga chiquvchi "pilla poyasi".
Roberta obrazi orqali jamiyatning ikki yoqlama standarti yaqqol ko‘rinadi. Erkak kishi o‘z xatosidan qochib, hayotini qayta qurish imkoniga ega, biroq Roberta uchun homiladorlik — ham ijtimoiy, ham jismoniy o‘lim hukmi bilan barobar. Tibbiy yordamning (abort) imkonsizligi va jamiyatning ayolni ayblashi uni chorasiz qoldiradi. Klaydning qotillikka qo‘l urishiga ham aynan ayolning tanlov huquqi yo‘qligi sabab bo‘ladi.
Eng achinarlisi, asar markazida Klaydning "ruhiy azoblari" tursa-da, Robertaning hayoti va fojiasi fonga tushib qoladi. Bu matn — erkakning "orzusi" ayolning tiriklayin cho‘kishi evaziga qurilishini ko‘rsatuvchi achchiq haqiqatdir. Roberta kabi ayollar tarixda va adabiyotda ko‘pincha bosh qahramonning yo‘lidagi "tasodifiy xato" sifatida qolib ketgan.
Asardagi ayollarga nisbatan qarashlar har qanday davr uchun ham ko‘zgu bo‘la oladi, desak, mubolag‘a bo‘lmaydi.
#SukutSaqlamakutubxonasi

«Annigilyatsiya» (2018) filmi odatda fantastik xorror janriga mansub deb bilinadi. Ammo uning o‘zga sayyoralik dekoratsiyalarini chetga surib qarasak, ko‘z o‘ngimizda oilaviy zo‘ravonlik, posttravmatik sindrom (PTSR) va qurbonlarning yillar davomida o‘zini ich-ichidan qanday kemirishi haqidagi aniq psixologik drama namoyon bo‘ladi. Rejissyor Aleks Garlend ochiqchasiga: “Deyarli barcha insonlar o‘zini o‘zi barbod qilish bilan band”, deydi. Filmdagi asosiy ramzlarga abyuz psixologiyasi prizmasi orqali nazar tashlashni taklif etamiq.
​Filmda «Miltillash» (Shimmer) deb nomlanuvchi anomal zona tobora kengayib, yangi hududlarni qamrab oladi. Uning ichiga tushgan odamlar tashqi dunyo bilan aloqani yo‘qotadi, yordam chaqira olmaydi, vaqt hissini va xotirani yo‘qotadi.
Hayotiy misol: Oila ichidagi zo‘ravonlikning klassik sxemasi ham xuddi shunday ishlaydi. Tashqaridan qaraganda «fasad» nihoyatda go‘zal, mukammal. Ammo vaqt o‘tishi bilan zo‘ravon qurbonini do‘stlaridan, oilasidan va ijtimoiy ko‘makdan uzib qo‘yadi. Borliq faqat tajovuzkorning qoidalari amal qiladigan, reallik buzib ko‘rsatiladigan «zona» miqyosigacha torayadi. Bunda tashqi dunyo uchun «fasad» xuddi boshidagidek mukammal bo‘lib qolaveradi.
​Zona ta’sirida qahramonlarning DNKsi sinadi va yot organizmlar bilan qorishib ketadi. Personajlar o‘z tanalarida qo‘rqinchli o‘zgarishlarni paydo qilib, jismonan o‘zliklarini yo‘qotadilar. Qahramonlarning organizmi asta-sekin qayta shakllanadi: Arachadan qaraganda haligacha odamga o‘xshaydi, lekin ichki tuzilishi butunlay o‘zgargan bo‘ladi.
Hayotiy misol: Qaramlik va shafqatsizlikka asoslangan munosabatlarda ham xuddi shunday psixologik mutatsiya yuz beradi. Doimiy bosim, gazlayting va tiranning kayfiyatiga moslashish ayol kishini o‘zligidan ayiradi. U ko‘zguda o‘zini tanimay qoladi, boshqalarning qo‘rquv va og‘riq patternlarini o‘zlashtiradi va tom ma’noda travma ichida «erib» ketadi.
​Real zo‘ravonlik hikoyalarida ham shunga o‘xshash jarayon kechadi: agressiya, va’dalar va yana qaytib kelishlarning takrorlanuvchi sikli inson psikasini sekin-asta o‘zgartiradi. U faqat omon qolish mantig‘i bilan yashay boshlaydi, bunda o‘z shaxsiy chegaralari va qarorlari xiralashib boradi.
​Filmdagi eng dahshatli maxluqlardan biri — odam ovozida qichqiradigan mutatsiyaga uchragan ayiqdir. Eng dahshatlisi, u o‘zi boyagina o‘ldirgan ayolning ovozida faryod chekadi.
Hayotiy misol: Bu — bloklab qo‘yilgan travmaning eng kuchli ramzi. Zo‘ravonlikni boshdan kechirgan inson ko‘pincha o‘z nomidan gapira olmaydi — uning ovozi qo‘rquv yoki zo‘ravonning o‘zi tomonidan «o‘zlashtirib» olingan bo‘ladi. Bu tashqi agressiya yoki qotib qolish ortida qurbonning o‘zgalar tomonidan qayta ishlanmagan ichki og‘rig‘i yashiringan «unsiz faryod» metaforasidir.
​Boshqa tomondan, ayiq-maxluq — bu allaqachon birgina insonga tegishli bo‘lmay qolgan zo‘ravonlikdir. U tizimning takrorlanuvchi ovoziga aylanadi, unda qurbon ko‘p marta «faryod chekadi», ammo har safar uning qichqirig‘ini turlicha tasniflashadi — mayda huquqbuzarlik, maishiy mojaro yoki kechirish va yumshatish mumkin bo‘lgan oddiy bir epizod sifatida.
​Bosh qahramon Lina (Natali Portman) finalgacha yetib boradi, anomaliya manbaini yo‘q qiladi va ortga qaytadi. Ammo yakuniy kadrlarda uning ko‘zlarida aynan o‘sha «miltillash» yonib turadi. U qutuldi, biroq ich-ichidan butunlay o‘zgardi.
Hayotiy misol: Toksik munosabatlar va abyuzdan qutulish — bu ushbu munosabatlardan oldingi «baxtli o‘zlikka» avtomatik ravishda qaytish degani emas. Travma psixika darajasida chuqur chandiqlar qoldiradi. Do‘zaxni bosib o‘tgan inson o‘z shaxsiyatini parchalardan qaytadan yig‘ishiga to‘g‘ri keladi. Eski «Men»ning xarobalari ustida mutlaqo yangi, boshqa bir shaxsiyat qad rostlaydi.
​Film «Annigilyatsiya» deb nomlanadi — bu to‘liq yo‘q bo‘lish, subzarralarga parchalanish demakdir. To‘liq annigilyatsiya sodir bo‘lishini kutmang. Zonadan chiqish yo‘li bor va uning birinchi qadami — sukut saqlashni to‘xtatishdir.
#SukutSaqlama

Ijtimoiy tarmoqlar ko‘ngilochar maskandan odamlar o‘z hayotiy tajribalarini muhokama qiladigan maydonga aylanib bo‘ldi. Foydalanuvchilar memlar, videolar va shaxsiy hikoyalar orqali o‘z kechinmalari haqida so‘zlab berishmoqda va o‘zlari kabi o‘xshash vaziyatlarga duch kelgan boshqa insonlarni topishmoqda. Oxirgi vaqtlarda ana shunday ommalashgan mavzulardan biri “katta opa” fenomeni bo‘ldi.
TikTok va boshqa ijtimoiy tarmoqlarda oiladagi katta qizlar haqidagi roliklar tobora ko‘proq uchramoqda. Odatda ular hamma narsani nazorat qilishga o‘rgangan, erta mustaqil bo‘lgan, ko‘p mehnat qiladigan va kamdan-kam hollarda yordam so‘raydigan qizlar sifatida tasvirlanadi. Bir qarashda bu maqtovdek tuyulishi mumkin, biroq ushbu qiyofa ortida ko‘pincha ma’lum bir hayotiy tajriba va yuk yashirinadi.
Psixologlar bunday xarakter xususiyatlarini oiladagi to‘ng‘ich farzand maqomining o‘ziga xosliklari bilan bog‘lashadi. Kenjalar dunyoga kelgunga qadar aynan katta farzand ota-onaning diqqat markazida bo‘ladi. Ukasi yoki singlisi tug‘ilgandan keyin esa odatiy vaziyat o‘zgaradi: e’tibor va g‘amxo‘rlikni bo‘lishishga to‘g‘ri keladi, ba’zi bolalar buni oiladagi o‘zining maxsus o‘rnini yo‘qotish deb qabul qiladi.
Ayniqsa, bolaning o‘z-o‘ziga baho berishi va o‘zi haqidagi tasavvurlari shakllanadigan uch yoshdan olti yoshgacha bo‘lgan davr juda nozik kechishi mumkin. Ko‘pgina bolalar yaxshi xulq-atvor, mas’uliyat va yordam berishga tayyorlik orqali kattalarning mehrini hamda maqtovini qozonishga intila boshlaydilar.
Gap qizlar haqida ketganda, bu holatga ko‘pincha gender kutilmalari (jamiyatning qiz bolaga bo‘lgan talablari) ham qo‘shiladi. Oila boshliqlari katta qizlarini kichik farzandlarni parvarish qilishga va uy yumushlariga ko‘proq jalb qiladilar, ulardagi g‘amxo‘rlik va mas’uliyatlilik hissini rag‘batlantiradilar.
Ulg‘aygach, bunday xulq-atvor modeli ko‘pincha saqlanib qoladi. Katta qizlar ulg‘ayganlarida ham o‘z zimmalariga haddan tashqari ko‘p majburiyatlarni olishlari, atrofidagilar uchun o‘zlarini javobgar his qilishlari va birovdan yordam so‘rashga qiynalishlari mumkin.
Ehtimol, aynan shu sababli ham “katta opa” mavzusi ijtimoiy tarmoqlarda shunchalik katta aks-sado bergan bo‘lsa ajab emas. Ko‘plab ayollar hazillar va memlar ortida o‘zlarining shaxsiy tajribalarini ko‘rdilar va ularning ichki kechinmalari boshqalarga ham yaxshi tanish ekanligini anglab yetdilar.
Milena tayyorladi.
#SukutSaqlama

Surxondaryoda voyaga yetmaganlar masalalari bo‘yicha yana bir inspektorga nisbatan tergov yakunlandi
Surxondaryo viloyati prokuraturasi Denov tumani IIB Jamoat xavfsizligi xizmati Huquqbuzarliklar profilaktikasi boshqarmasi voyaga yetmaganlar masalalari bo‘yicha inspektor-psixologi A.
R.ga
nisbatan olib borilgan tergov harakatlari yakunlanganini
ma’lum qildi
. Jinoyat ishi sudga yuborilgan.
Unga nisbatan O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining uchta moddasi bilan ayblov e’lon qilingan: 14 yoshga to‘lmagan shaxsning nomusiga tegish (118-modda, 4-qism), 16 yoshga to‘lmagan shaxsga nisbatan uyatsiz-buzuq harakatlar qilish (129-modda, 3-qism) va mansab vakolati doirasidan chetga chiqish (206-modda, 1-qism).
Afsuski, internetda jabrlanuvchining shaxsiga oid ma’lumotlar ham tarqalib ketdi. Viloyat prokuraturasi ushbu ish bo‘yicha noto‘g‘ri va asossiz ma’lumotlarni tarqatish aybdorning javobgarlikdan qutulib qolishiga yordam bera olmasligidan ogohlantirdi.
Bu — oxirgi ikki kun ichida sodir bo‘lgan ikkinchi shunday holat. Kecha Andijon viloyatida ham xuddi shunday tuzilma inspektori 15 yoshli qiz bilan jinsiy aloqada bo‘lganlikda gumon qilinayotgani ma’lum bo‘lgan edi. Andijon viloyati IIB Voyaga yetmaganlarga ijtimoiy-huquqiy yordam ko‘rsatish markazi mayori S. B. qamoqqa olingan va prokuratura tergovni o‘z nazoratiga olgan edi.
Andijondagi voqea haqida batafsil
yozgan edik
. Mamlakatning ikki hududida ikki kun ichida ikkita bir xil holat. Bu shunchaki tasodif emas, balki tizimli muammodan dalolat beruvchi jiddiy signaldir. Voyaga yetmaganlar masalalari bo‘yicha inspektorlar, inspektor-psixologlar — bular davlat tomonidan eng himoyasiz bolalar bilan ishlash vakolati berilgan shaxslardir. Shunday bo‘lsa-da, bunday lavozimlar uchun hech qanday maxsus saralash tizimi mavjud emas. Na mustaqil psixologik tekshiruv, na alohida attestatsiya va na tayinlovdan keyingi tashqi nazorat bor.
Bolalarni himoya qilish uchun yaratilgan tizim qayta-qayta ularning o‘zi uchun xavf manbaiga aylanmoqda. Nafaqat aniq bir shaxslarni, balki ushbu lavozimlarga ishga qabul qilish tartibining o‘zini tubdan o‘zgartirish zarur. Toki bu amalga oshmas ekan, bunday jinoyat ishlari yana paydo bo‘laveradi.
#SukutSaqlama

Andijonda voyaga yetmaganlar bo‘yicha inspektor o‘z qaramog‘idagi 15 yoshli qiz bilan jinsiy aloqada bo‘lganlikda gumonlanmoqda
Andijon viloyati IIB Voyaga yetmaganlarga ijtimoiy-huquqiy yordam ko‘rsatish markazi inspektori-ijtimoiy xodimi 15 yoshli qiz bilan jinsiy aloqada bo‘lganlikda gumon qilinmoqda. Prokuratura hujjatlarida u mayor unvonidagi S. B. sifatida qayd etilgan.
3-iyun kuni qiz yashash xonadonidan chiqib ketib, qaytib kelmagan. Qizni qidirish ishlaridan so‘ng, S. B. uni Andijondagi ko‘p qavatli uylardan biriga olib borib, u bilan jinsiy aloqa qilgani aniqlangan.
4-iyun kuni O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 128-moddasi 3-qismi “v” bandi bilan jinoyat ishi qo‘zg‘atildi. Ushbu band jinoyat jabrlanuvchini tarbiyalash, oʻqitish va (yoki) unga gʻamxoʻrlik qilish majburiyatlarini bajarayotgan shaxs tomonidan sodir etilganda qo‘llaniladi. Ya’ni, shunchaki voyaga yetgan erkak tomonidan emas, balki davlat yoki jamiyat bolaga g‘amxo‘rlik qilishni ishonib topshirgan shaxs tomonidan sodir etilganda. Unga 8 yildan 10 yilgacha ozodlikdan mahrum qilish jazosi berilishi mumkin.
5-iyun kuni sud gumonlanuvchini qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasini qo‘lladi. Viloyat prokuraturasi tergovni o‘z nazoratiga oldi.
S. B. hayotda og‘ir vaziyatga tushib qolgan bolalarga yordam berish uchun maxsus tashkil etilgan tuzilmada ishlagan. Uyida kaltaklangan, qarovchisi yo‘q, boradigan joyi bo‘lmagan eng himoyasiz bolalar bilan ishlagan. U bu qizning yonida tasodifan paydo bo‘lib qolmagan. Bu uning xizmat vazifasi edi!
Bunday holatlar o‘z-o‘zidan paydo bo‘lib qolmaydi. Ichki ishlar organlarida voyaga yetmaganlar bilan bevosita ishlash imkonini beruvchi lavozimlarga maxsus saralash bormi? Bolalar bilan ishlashga odamni tizimdagi boshqa har qanday lavozim kabi bir xil tartib va protseduralar asosida ishga olishadimi? Ehtimol, navbatdagi shunday bir S. B. hozir ham xuddi shunday tuzilmada ishlayotgandir — va uning u yerda bo‘lishiga hech narsa to‘sqinlik qilmayotgandir.
Bunday lavozimlarga kirish mutlaqo boshqacha bo‘lishi shart: mustaqil psixologik tekshiruv, professional imtihon, muntazam qayta attestatsiya. Tizimning bunday holatlarga munosabati esa faqatgina muayyan bir shaxsga nisbatan jinoyat ishi qo‘zg‘atish bilan cheklanib qolmasligi kerak. Butun zanjirni tahlil qilish zarur: uni kim ishga qabul qilgan, kim tekshirgan, kim nazorat qilishi kerak edi? Bunday yondashuvsiz tizim hech qachon o‘zgarmaydi, u shunchaki navbatdagi holat yuz berishini kutib yashayveradi.
Nigina Xudaybergenova
#SukutSaqlama

O‘zbekistondagi navbatdagi oilaviy zo‘ravonlik holati
Kuzatuv kamerasi tasvirlarida erkak o‘z turmush o‘rtog‘ini kaltaklayotgani aks etgan. Jabrlanuvchi ayol ushbu video ostida yordam so‘rab murojaat qoldirgan.
Marjona Do‘sqobilovaning (2004-y.t.) aytishicha, 2023-yil oktabr oyida turmush qurganidan so‘ng u bir necha bor jismoniy va ruhiy zo‘ravonlikka duch kelgan. Ayolning ta’kidlashicha, turmush o‘rtog‘i undan avval uch marta uylanib, ajrashganini yashirgan.
2026-yil yanvar oyida u erining sobiq xotinlaridan biri bilan aloqada ekanligini bilib qolgan, shundan so‘ng ular o‘rtasida mojaro yuzaga kelgan. Jabrlanuvchining so‘zlariga ko‘ra, eri uni urib, tan jarohati yetkazgan. Shundan keyin u huquqni muhofaza qiluvchi organlarga murojaat qilgan.
Ayolning ta’kidlashicha, qarindoshlar aralashuvi va erining zo‘ravonlikni to‘xtatish haqidagi va’dalaridan so‘ng u oilasiga qaytgan. Biroq mojarolar va zo‘ravonlik davom etgan. 2026-yil may oyida esa, uning so‘zlariga ko‘ra, eri uni yana kaltaklab, uydan haydab yuborgan.
Ayol huquqni muhofaza qiluvchi organlar hamda xotin-qizlarni himoya qilish bilan shug‘ullanuvchi tashkilotlardan o‘z xavfsizligini ta’minlash va turmush o‘rtog‘ining harakatlariga huquqiy baho berishni so‘ramoqda.
Biz huquqni muhofaza qiluvchi organlar ushbu holatga huquqiy baho berishiga va jabrlanuvchining xavfsizligi ta’minlanishiga umid qilamiz.
#NemolchiUz
#OiladagiZõravonlik

Toshkent, Farg‘ona, Qashqadaryo va Namanganlik maktab o‘quvchi qizlari kar-soqov insonlarga muloqot qilishda, keksalar salomatligini kuzatishda, qizlarga esa avtobuslarda o‘zlarini xavfsizroq his qilishda yordam beradigan ilovalarni yaratishdi. Ushbu loyihalar 8 yoshdan 18 yoshgacha bo‘lgan qizlar jamoalari faoliyati doirasida ishlab chiqildi.
O‘zbekistonda “Technovation Girls” dasturining navbatdagi mavsumi yakunlandi. Jami 2400 ta ariza kelib tushgan bo‘lib, ulardan 143 ta jamoa final bosqichigacha yetib keldi. Yarim yil davomida qizlar mentorlar (ustozlar) bilan birga ishladilar, kod yozdilar, biznes-modellarini yasadilar va o‘z g‘oyalarini ekspertlarga taqdim etdilar. Bu ishlar nafaqat poytaxt maktablari, balki qizlar uchun IT-sohasida karyera qilish haqida umuman o‘ylab ham ko‘rilmaydigan chekka qishloqlarda va kichik shaharchalarda amalga oshirildi.
Jamoalardan biri imo-ishora tilini tanib oladigan va uni real vaqt rejimida matnga o‘gira oladigan sun’iy intellektli (AI) kamerani yaratdi. Boshqa bir jamoa esa disleksiya (o‘qish va yozishni o‘zlashtirishda qiynalish) xastaligi bor bolalar uchun o‘yinli mashqlar va yozuv tahlilini o‘z ichiga olgan ilova ishlab chiqdi.
Uchinchi jamoa xavfsizlik haqida qayg‘urdi: jamoat transportidagi qizlar uchun mo‘ljallangan xaritada geolokatsiyani ulashish yoki xavfli hududni belgilab qo‘yish imkoniyati yaratildi. Shuningdek, keksalar yolg‘izligi muammosi bilan shug‘ullangan, qarindoshlar uchun xabar berish tizimi hamda xavf tug‘ilganda bosiladigan "SOS" tugmasiga ega salomatlik trekerini yaratgan jamoalar ham bo‘ldi.
Loyiha mavzusini aniqlash uchun ishtirokchilar hayotdagi real muammolarni tahlil qilib, o‘z yo‘nalishlarini tanlab olishdi.
“Technovation Girls” dasturi O‘zbekistonda o‘n yildan buyon faoliyat ko‘rsatib kelmoqda. Shu vaqt ichida dasturda 5000 dan ortiq ishtirokchi qatnashdi va ular tomonidan 445 ta loyiha yaratildi. Joriy mavsumda jamoalar bilan birgalikda IT, biznes, dizayn ва ta’lim sohalaridan 367 nafar mentor ishladi.
Bu yilgi eng yaxshi loyihalar xalqaro tanlovga yo‘llanma oladi. Yarim finalchilar iyun oyida, g‘oliblar esa oktyabrda bo‘lib o‘tadigan global sammitda e’lon qilinadi.
Biroq, hatto xalqaro mukofotlarsiz ham, 12 yoshida ilovaning ishchi prototipini yig‘ib, uni ekspertlar oldida himoya qila olgan qiz bola, endi o‘zining imkoniyatlariga mutlaqo boshqacha ko‘z bilan qaray boshlaydi. Buning qiymati esa har qanday diplom va mukofotlardan ancha yuqoridir.
IT sohasidagi gender uzilishi O‘zbekistonda ham, butun dunyoda ham juda katta. Uni kamaytirishning yagona yo‘li — qizlarga bolalikdanoq texnologiyalar ham ularning sohasi ekanligini va ular uchun hech qanday chegara yo‘qligini ko‘rsatishdir.
#SukutSaqlama

Oldingi
postimizda
mammolog ko‘rigiga qachon borish kerakligi haqida yozgan edik. Bu materialimizda esa Respublika ixtisoslashtirilgan onkologiya va radiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi bo‘lim mudiri
Shomansurova Nodira Saidoripovna
dan amaliy tavsiyalarni keltirib o‘tmoqchimiz:
Sut bezlari kasalliklari (masalan, ayollarning 30-70 foizida uchraydigan mastopatiya) erta bosqichda aniqlansa, oson davolanadi va hayotni saqlab qolish imkoniyati keskin oshadi.
Shifokor tavsiyalari asosida sog‘liq uchun muhim qoidalar ro‘yxatini jamladik:
To‘g‘ri ovqatlanish va faollik:
Ratsion meva va sabzavotlarga boy bo‘lishi kerak. Jismoniy faollikni ham unutmang.
Sifatli uyqu:
Kechasi uyqu o‘z vaqtida va yetarli bo‘lishi lozim. Emizish davrida ham ona o‘zini tiklab olishi uchun qulay rejim yaratilishi muhim.
Stressdan himoya:
Tushkunlik va surunkali stress ko‘krak kasalliklarini qo‘zg‘atuvchi asosiy omillardandir. Depressiyani vaqtida davolang.
Erkinlik:
Ko‘krakni siqib turuvchi, tor ichki kiyimlardan voz keching. Kundalik va sport mashg‘ulotlari uchun qulay binokorlikdagi ichki kiyimlarni tanlang.
Har oylik nazorat:
Har oyda bir marta, hayz sikli tugagach, ko‘krakni o‘z-o‘zini tekshirib turing. Og‘riq, shish, ko‘krak uchidan suyuqlik ajralishi yoki teri o‘zgarishini sezsangiz — e’tiborsiz qoldirmang.
Shifokor ko‘rigi (UZI):
Har 6 oyda sut bezlarini ultratovush tekshiruvidan (UZI) o‘tkazing. UZI hayzdan keyin, shifokor ko‘rsatmasi bilan qilinadi. Agar UZI natijasiga ko‘ra zarur bo‘lsa, mammologning o‘zi mammografiya (rentgen) tayinlaydi. Og‘riq bo‘lsa, 6 oy kutmay, darhol shifokorga boring.
Qalqonsimon bez nazorati:
Endokrinolog ko‘rigidan o‘tib turing. Gipertireoz yoki gipotireoz fibrokistik mastopatiyaga sabab bo‘lishi mumkin.
Ehtiyotkorlik:
Gormonal kontratseptivlarni faqatgina ginekolog, endokrinolog va mammologning birgalikdagi maslahatidan so‘ng qabul qiling.
Abortdan saqlanish:
Abort — butun gormonal tizim, tuxumdonlar va sut bezlari uchun ulkan stress va keskin o‘zgarishdir. Homiladorlikdan to‘g‘ri himoyalanish abort qildirishdan ming chandon afzal.
Umumiy sog‘liq:
Jinsiy a’zolar va jigar kasalliklarini vaqtida davolang — ular bevosita gormonal balansga va ko‘krak salomatligiga ta’sir qiladi.
Unutmang, sog‘liq — o‘z qo‘lingizda. Muntazam tekshiruvlar va o‘zingizga bo‘lgan g‘amxo‘rlik sizni katta muammolardan asraydi. Bemorlikning oldini olish, uni davolashdan ko‘ra osonroq.
O‘zingizni avaylang va go‘zal bo‘lib qoling!
✨
#SukutSaqlama
#AyollarSalomatligi
#MammologTavsiyasi

Mudofaa vazirligi xodimi o‘z mashinasida bir qizga shilqimlik qildi va buning uchun o‘sha mashhur “5 sutka” jazosini oldi
Mudofaa vazirligi tizimida ishlovchi 39 yoshli xodim notanish qizni Ohangaron shahriga olib ketish maqsadida o‘z avtomobiliga mindirgan, deya xabar bermoqda
Darakchi.uz
. Yo‘lda u qiz bilan tanishib, unga nisbatan noo‘rin harakatlar sodir etgan.
Jinoyat ishlari bo‘yicha Ohangaron shahar sudi majlisida erkak o‘z aybiga iqror bo‘lib, pushaymonligini bildirdi. Biroq u oilada yagona boquvchi ekanligini va voyaga yetmagan ikki nafar farzandi borligini aytib o‘tishni ham unutmadi.
Sud qaroriga ko‘ra, u O‘zbekiston Respublikasi Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksining 41-1-moddasi 1-qismi (shahvoniy shilqimlik) bilan aybdor deb topildi va unga 5 sutka ma’muriy qamoq jazosi tayinlandi.
Ayblanuvchining mavqeyini hisobga olsak, bunday jazo adolatlimi? Harbiylar, mudofaa vazirligi tizimi xodimlari go‘yoki so‘zsiz ishonch uyg‘otadigandek tuyulardi. U Qurolli Kuchlar safidan chetlatiladimi, harbiy imtiyozlaridan mahrum qilinadimi? Mudofaa vazirligi aynan ushbu holat bo‘yicha qanday choralar ko‘rishini bilishni istardik.
"Yana 5 sutkami?!" degan izohlardan oldin shuni ta’kidlashni istardikki, 41-1-modda sanksiyalarini qayta ko‘rib chiqish vaqti keldi. 5 sutka erkaklarni tarbiyalamayapti, ular transportda, taksida, shaxsiy mashinalarida, ko‘chada, ishda ayollarga shilqimlik qilishda davom etmoqdalar.
#SukutSaqlama
#universal5sutka

Anna Brontening Ijarachi (1848) romani ingliz va jahon adabiyotidagi ilk va dadil feministik asarlardan biri hisoblanadi.
Viktoriya davri Angliyasida nikoh ayol kishi uchun huquqiy va iqtisodiy qullik bilan teng edi. Qonunga ko‘ra, turmushga chiqqan ayolning bor-budi, hatto farzandlari ham erining mulki hisoblangan. Xelen Grem (asar bosh qahramoni) o‘zining ichkilikboz, xiyonatkor va zolim eri Artur Xantingdonga qarshi bosh ko‘taradi. U nafaqat erini tark etadi, balki o‘z davri qonunchiligini buzib, o‘g‘lini ham o‘zi bilan olib ketadi. Bu o‘sha davr uchun dahshatli jinoyat va jamiyatga nisbatan ochiqdan ochiq isyon edi. Xelen qochib ketganidan keyin Uayldfell-Xollda yashirincha yashab, rassomchilik orqali kun ko‘radi. U rasmlarini sotib, erining pullariga qaram bo‘lmaslikka intiladi. Rassom ayol sifatida o‘z mehnati bilan pul topishi uning erkin shaxs ekanligidan dalolat beradi. Qizig‘i shundaki, u rasmlarining orqasiga o‘z ismini emas, soxta ism yozadi, chunki qonunan uning topgan pullari hali ham eriga tegishli edi. Anna Bronte bu detal orqali tizimning qay darajada adolatsiz ekanini ko‘rsatadi.
Romanda erkaklar va ayollar uchun jamiyatdagi ikki xil axloqiy me’yorlar keskin tanqid qilinadi. Erkaklarning ichishi, qimor o‘ynashi va xiyonatlari jamiyat tomonidan shunchaki ko‘ngilxushlik deb kechirilgan bir paytda, ayol kishidan mutlaq sodiqlik, sabr va itoatkorlik talab etilardi. Xelen bu ikkiyuzlamachilikni qabul qilmaydi. U erining gunohlariga ko‘z yumib, uy farishtasi bo‘lishdan bosh tortadi.
Anna Bronte Xelen obrazi orqali o‘z davrining zaifa, itoatkor ayol modelini parchalab tashlaydi. Xelen - kuchli, mustaqil, o‘z qadr-qimmatini biladigan va kerak bo‘lsa, jamiyat qonunlariga qarshi bora oladigan yangi davr ayoli edi. Shu sababli ham, ushbu asar bugungi kunda dunyo adabiyotidagi ilk yirik feministik romanlardan biri sifatida e’tirof etiladi.
Nodira Ibrohimova
#SukutSaqlama
#Kutubxoba