Jonibek Turapov | Shaxsiy IT blog

Men aslida hech narsani bilmayman
Assalomu alaykum! Dasturlashda 3-4 yil tajribangiz bo'lsa ham, ba'zida shunday his paydo bo'ladiki: "Men o'zi umuman kod yozishni bilmayman, shunchaki AIdan nusxa olyapman xolos". Buni butun dunyo IT olamida "Imposter Syndrome" (Qalloblik sindromi) deb atashadi.
Katta kompaniyalardagi Senior dasturchilar ham buni his qilib turadi. Qaysidir murakkab Vue.js yoki Laravel logikasini yecholmay, StackOverflow yoki AIdan tayyorini olganingizda o'zingizni aybdor his qilmang.
Dasturchining vazifasi — hamma kodni yoddan bilish emas, balki muammoga to'g'ri yechim topishdir.
Vositalardan to'g'ri foydalanish ham katta mahorat.
😎
—
@jonibek_turapov

Toza kod (Clean Code) kasalligi: Chiroylimi yoki ishlayaptimi?
Oramizda shunday dasturchilar borki, kodini go'zallashtirish uchun soatlab vaqt sarflaydi. O'zgaruvchilarga eng mukammal nom qidiradi, funksiyalarni mayda qismlarga bo'lib tashlaydi... va natijada loyiha topshiriladigan vaqt (dedlayn) o'tib ketadi.
Global tajribada bitta oltin qoida bor: "Avval ishlating, keyin go'zallashtiring".
Mijozga sizning kodingiz qanchalik arxitektura jihatdan toza ekanligi unchalik qiziq emas. Unga mahsulotning muammosiz va tez ishlashi muhim.
Albatta, bu "xohlagancha tartibsiz yozib tashla" degani emas. Lekin "Mukammallikka intilish — yaxshilikning dushmani" ekanini unutmaslik kerak.
O'zim ham ba'zida loyihani tezroq topshirish uchun "xunukroq", lekin barqaror ishlaydigan yo'lni tanlashga majbur bo'laman. Keyin vaqt topib refaktor qilib qo'yaman.
Siz uchun qaysi biri muhimroq: Kodning estetik tozaligimi yoki uni tezroq ishga tushirishmi?
—
@jonibek_turapov

Nega hamma "Mikroservis" deb yuguradi o'zi?
Hozir trend shunaqa bo'lib qolgan: qayerda yangi loyiha (startap) boshlanmasin, hamma darrov "mikroservis arxitekturasida qilamiz" deb turib oladi. Qarasangiz, hali loyihadan foydalanadigan 100 ta odam ham yo'q, lekin orqada 10 ta alohida servis, Docker, Kubernetes va hokazo daxmazalar qilib tashlangan bo'ladi.
Aslida, kichik yoki o'rta loyihalar uchun qadimgi, o'zimizning "Monolit" (ya'ni hamma narsa bitta joyda turadigan) arxitekturaga yetadigani yo'q. Laravelda bitta toza monolit qilib, frontend'ga Vue.js'ni ulab qo'ysangiz, tezligi ham zo'r bo'ladi, boshog'rig'i ham kam.
Qachonki loyihangizga kuniga millionlab odam kira boshlasa, xuddi Netflix yoki Uber'ga o'xshab, keyin uni qismlarga (mikroservislarga) bo'lish haqida o'ylash kerak. Ungacha loyihani sun'iy murakkablashtirish — bu vaqt va pulni asossiz havoga sovurish degani.
—
@jonibek_turapov

Haqiqiy IT kompaniyalarda ish jarayoni qanday?
Real kompaniyaga ishga kirsangiz, uyda o'zingiz uchun loyiha qilish bilan osmonu yercha farq borligini sezasiz. Aslida jamoaviy ish qanday bo'ladi? Keling, qisqacha to'xtalamiz:
•
Vazifalar tayin:
Ishga kelib "bugun nima kod yozsam ekan" demaysiz. Hamma ish sprintlarga bo'lingan, Jira yoki Trelloda aniq vazifangiz, TZ va dedlayningiz tayyor turadi.
•
Git va Code Review:
Yolg'iz ishlaganda kodni to'g'ridan-to'g'ri 'main'ga tiqib tashlash oson. Lekin jamoada har bir vazifa uchun alohida
branch
ochasiz. Kodingizni tajribali dasturchilar tekshirib (Code Review) tasdiqlamaguncha, u asosiy loyihaga qo'shilmaydi.
•
Mukammallik emas, ehtiyoj muhim:
Mijozning puli yoki vaqti kam bo'lsa, "eng zo'r arxitektura quraman" deb o'tirolmaysiz. Berilgan sharoitga mos, barqaror va biznes talabiga javob beradigan eng tez yechim qilinadi.
•
Testlash (QA) bosqichi:
Kod yozib tugatilishi bilan uni mijozga berib yuborilmaydi. Oldin o'zingiz, keyin esa testerlar (QA) uni turli xil holatlarda rosa sinab, xatolarini elakdan o'tkazishadi.
Xullas, kompaniyada boplab kod yozishning o'zi kamlik qiladi. Jamoaga moslashish va tartib bilan ishlash — eng asosiy ko'nikmadir!
—
@jonibek_turapov

Ish suhbatiga (intervyuga) Sun'iy Intellekt bilan tayyorlanamiz!
Agar sizni yaqin orada ish suhbati kutib turgan bo'lsa yoki shunchaki o'z bilimingizni sinab ko'rmoqchi bo'lsangiz,
ChatGPT
yoki
Claude
kabi neyrotarmoqlardan ajoyib intervyuer (suhbat oluvchi) sifatida foydalanishingiz mumkin.
Buning uchun AI'ga quyidagi maxsus promtni (buyruqni) yuborishingiz kifoya:
"Sen [LAVOZIM] bo'yicha HR va Technical Interviewer'san. Menga ish suhbatini o'tkaz. Savollarni bittadan ber, har bir javobimni bahola va xatolarimni batafsil tushuntir."
Matndagi
[LAVOZIM]
qismiga o'zingizning yo'nalishingizni yozasiz.
Masalan: Sen Junior Laravel Developer uchun interviewer bo'l.
Shundan so'ng, AI sizga xuddi haqiqiy suhbatdagi kabi dasturlashga oid texnik va mantiqiy savollarni berishni boshlaydi. Sizning har bir yozgan javobingizni tahlil qilib, qayerda xato qilganingizni yoki qanday qilib yaxshiroq javob berish mumkinligini ko'rsatib boradi.
🎯
Haqiqiy intervyudan oldin hayajonni bosish va o'zingizni sinab ko'rish uchun juda zo'r usul!
#foydali
#ai
#suniy_intellekt
#intervyu
#maslahat
#dasturlash
—
@jonibek_turapov

Channel photo updated

Eski kodni yamashmi yoki boshidan yozish?
Assalomu alaykum!
Dasturlashda hammamiz bir holatga ko'p duch kelamiz: o'zimiz yoki boshqalar yozgan, logikasi murakkablashib ketgan ESKI kodlar.
Ba'zida muddat oz qolgani yoki shunchaki eringanimiz uchun o'sha eski yondashuvni "yamab" ketgimiz keladi. Lekin tajribamdan kelib chiqib aytamanki, ESKI yondashuvni yamashdan ko'ra, ma'lumotlar bazasi arxitekturasi to'g'rilab, boshidan refaktor qilish kelajakda ancha vaqtni va asabni tejaydi.
Agar poydevor (ya'ni baza arxitekturasi) xato qurilgan bo'lsa, ustiga qurilgan
Laravel kontrollerlari
va
Vue.js komponentlarida
qancha
vaqtinchalik yechimlar qo'llamaylik
, tizim baribir og'irlashib boraveradi. Shunday paytda qo'rqmasdan kodning muammoli qismini
asl holatiga
qaytarib, toza arxitektura bilan qayta yozish eng to'g'ri qarordir.
—
@jonibek_turapov

Kod to'g'ri, lekin ishlamayapti... Aybdor kim?
Dasturlashda shunday asabbuzar holatlar bo'ladiki, kodingiz 100% to'g'ri, mantiq joyida, lekin brauzerda natija umuman xato chiqadi. Ko'pincha bunday paytda aybdor bizning kodimiz emas, balki ish muhitimiz bo'lib chiqadi.
Muammo nimada bo'lishi mumkin?
1️⃣
Kesh (Cache) qurboni:
Laravel'da, ayniqsa Vue.js bilan ishlaganda eski keshlar qolib ketishi ko'p pand beradi. Birinchi navbatda loyihani va brauzerni keshdan tozalab turish kerak.
2️⃣
Kengaytmalar (Extensions) xalaqiti:
Ba'zan brauzerdagi qandaydir plagin kodingiz ishlashiga to'sqinlik qilayotgan bo'ladi. Ularni tekshirish uchun Chrome'dagi
Kengaytmalar (Расширения)
bo'limiga kirish kerak. O'sha yerdan vaqtincha barchasini o'chirib, loyihani toza muhitda sinab ko'ring.
3️⃣
Hammasini noldan boshlash:
Agar brauzer yoki tahrirlovchingiz tushunarsiz xatoliklar beraversa, ularning sozlamalarini
boshlang'ich sozlamalariga
qaytarib, noldan ishga tushirish eng tezkor yechimdir.
—
@jonibek_turapov

Gemini Pro obunasi qiymati 380$. Hozirgi aksiya orqali uni 18 oyga 10$ evaziga ulash mumkin. (ishonchli to'lov ulangandan kiyin qilasiz xohlasangiz)
Obuna sizning rasmiy Google accountingizga ulanadi. Accountga kirish shart emas. Sizga faqat taklif havolasi yuboriladi va uni o’zingiz tasdiqlaysiz.
Google AI Pro tarkibida:
• Gemini Pro
• Antigravity
• Video yaratish
• Rasm yaratish
• Coding
• 5 TB bulutli xotira (
Google AI Plans
⁠)
• Va boshqa premium imkoniyatlar hammasi PRO da ishlaydi
Ulab berish narxi bir martalik 10$.
To’lovni obuna muvaffaqiyatli ulanganidan keyin qilishingiz mumkin.
Kimga kerak bo’lsa,
@javohircoder
ga yozing.
Qanday imkoniyatlar borligini quyidagi rasmiy sahifadan ko’rishingiz mumkin:
@javohircoder
"Gemini 18 oylik" deb yozing

Dasturlashda ish unumdorligini oshiruvchi shaxsiy odatlarim
Assalomu alaykum! Bugun
Laravel
va
Vue.js
loyihalarida ishlayotganda vaqtni tejash va diqqatni jamlash uchun o'zim doim amal qiladigan ba'zi odatlar bilan bo'lishmoqchiman.
Kodni yangilashga erinmaslik:
Ko'pincha loyihalarda ESKI kodlarni va kontrollerdagi murakkablashib ketgan logikalarni ko'rib qolamiz. Shunday paytda o'sha ESKI yondashuvni yamashdan ko'ra, ma'lumotlar bazasi arxitekturasini to'g'rilab, boshidan refaktor qilish kelajakda ancha vaqtni va asabni tejaydi.
Fokusni saqlash:
Kod yozayotganda chalg'imaslik uchun brauzer yoki tahrirlovchida ish stolini toza saqlash muhim. Kerakli qo'shimcha hujjatlar yoki API'larni tekshirish uchun doim
Yangi oynani ochish
orqali alohida ish muhiti yarataman. Bu asosiy kodni yo'qotib qo'ymaslikka yordam beradi.
Tezkor tugmalar (Shortcuts):
Klaviatura yorliqlari — dasturchining eng yaqin do'sti. Sichqonchadan kamroq foydalanish ish tezligini sezilarli oshiradi.