Yurist Imomniyozov

O‘qituvchida ham toifa, ham sertifikat bo‘lsa, dars taqsimotida ikkita ustunlik beriladimi?
Yo‘q, toifa va sertifikat alohida-alohida qo‘shib hisoblanmaydi.
“Umumta’lim muassasalarida sinflarni komplektlash hamda tarifikatsiya ro‘yxatlarini shakllantirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom
ning 15-bandida dars taqsimotidagi ustuvorlik quyidagicha belgilangan:
🔹
oliy malaka toifali o‘qituvchi;
🔹
o‘zi dars beradigan fan bo‘yicha tan olingan milliy yoki xalqaro sertifikatga ega o‘qituvchi;
🔹
birinchi malaka toifali o‘qituvchi;
🔹
ikkinchi malaka toifali o‘qituvchi;
🔹
oliy ma’lumotli toifasiz o‘qituvchi.
Nizomning 16-bandiga ko‘ra, o‘qituvchida ushbu ko‘rsatkichlarning bir nechtasi mavjud bo‘lsa, dars taqsimotida
faqat eng yuqori ko‘rsatkichi
hisobga olinadi.
Masalan:
▪️
oliy toifa va sertifikatga ega o‘qituvchi — oliy toifali o‘qituvchi sifatida;
▪️
birinchi toifa va sertifikatga ega o‘qituvchi — sertifikatli o‘qituvchi sifatida;
▪️
ikkinchi toifa va sertifikatga ega o‘qituvchi ham — sertifikatli o‘qituvchi sifatida baholanadi.
Demak, birinchi toifa va sertifikatga ega o‘qituvchi bilan ikkinchi toifa va sertifikatga ega o‘qituvchi dars taqsimotida bir xil — sertifikatli o‘qituvchi sifatida teng ustuvorlikka ega bo‘ladi. Nizomga ko‘ra, aynan bir xil ko‘rsatkichga ega o‘qituvchilar o‘rtasida darslar teng taqsimlanadi.
Oliy toifa va sertifikatga ega o‘qituvchiga esa “oliy toifa uchun bir ustunlik, sertifikat uchun yana bir ustunlik” berilmaydi. Uning faqat eng yuqori ko‘rsatkichi — oliy toifasi inobatga olinadi.
Shuningdek, ustuvor o‘qituvchiga maksimal dars soati berish Nizomda tavsiya sifatida belgilangan. Yakuniy taqsimot pedagogik kengash tomonidan fan bo‘yicha mavjud soatlar va o‘qituvchilarning ko‘rsatkichlari asosida amalga oshiriladi.
Xulosa qiladigan bo‘lsak, toifa va sertifikat ustunliklari qo‘shilmaydi. Dars taqsimotida o‘qituvchining 3271-son Nizomdagi eng yuqori ko‘rsatkichi hisobga olinadi.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

O‘qituvchiga 20 soatdan ortiq dars berish mumkin emasmi?
Ba’zi maktablarda o‘qituvchiga
“20 soatdan ortiq dars olish mumkin emas”
degan vaj bilan qo‘shimcha dars berilmaydi. Aslida qonunchilikda bunday umumiy taqiq mavjud emas.
Vazirlar Mahkamasining 2005-yil 21-dekabrdagi 275-son qarori 3-ilovasi bilan tasdiqlangan
“Xalq ta’limi xodimlari mehnatiga haq to‘lash to‘g‘risida”gi nizom
ning 20-bandiga ko‘ra, tarifikatsiya ro‘yxati asosida o‘qituvchiga
1,5 stavkagacha
dars berilishi mumkin. Bir stavkadan ortiq ajratilgan darslar bo‘sh ish o‘rni sifatida qayd etilmaydi.
“Umumta’lim muassasalarida sinflarni komplektlash hamda tarifikatsiya ro‘yxatlarini shakllantirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom
ga ko‘ra:
🔹
I–IV sinf o‘qituvchisi uchun bir stavka — haftasiga 18 soat;
🔹
V–XI sinf o‘qituvchisi uchun bir stavka — haftasiga 20 soat;
🔹
o‘qituvchiga ko‘pi bilan 1,5 stavka dars berilishi mumkin.
Nizomning 17-bandida ham o‘qituvchiga yillik 1,5 stavkadan, ya’ni 2 322 soatdan ortiq dars berish taqiqlangan.
Demak, boshlang‘ich sinf o‘qituvchisiga haftasiga
27 soatgacha
, V–XI sinf fan o‘qituvchisiga esa
30 soatgacha
dars berishga yo‘l qo‘yiladi. Ayrim fanlarda 20 soatdan ortiq dars olish mumkin, boshqa fanlarda mumkin emas, degan umumiy qoida mavjud emas.
Biroq 1,5 stavka dars olish o‘qituvchining talab qilish huquqi degani emas. Darslar 3271-son Nizomning 15-bandidagi malaka toifasi, sertifikat va boshqa ustuvor ko‘rsatkichlar asosida pedagogik kengash tomonidan taqsimlanadi. Bir xil ko‘rsatkichlarga ega, aynan bir fandan dars beradigan o‘qituvchilar o‘rtasida soatlar teng taqsimlanishi kerak (16-band).
Xulosa qiladigan bo‘lsak, o‘qituvchiga 20 soatdan ortiq dars berish qonunga zid emas. Yuqori sinf o‘qituvchisiga 30 soatgacha dars berilishi mumkin. Ammo qo‘shimcha soatlar fan bo‘yicha mavjud yuklama va 3271-son Nizomdagi ustuvorlik asosida taqsimlanadi.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Umuman ish staji bo‘lmasa, qachondan nafaqa beriladi?
Ish stajiga ega bo‘lmagan shaxsga yoshga doir pensiya emas, qonunchilikda belgilangan yoshga yetgach yoshga doir nafaqa tayinlanadi.
Bu masala
Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 23-martdagi 119-son
“Ijtimoiy himoyaga muhtoj ayrim toifadagi shaxslarga nafaqa va moddiy yordamlarni tayinlash hamda to‘lash tartibi to‘g‘risidagi nizomlarni tasdiqlash va ushbu sohaga zamonaviy axborot texnologiyalarini keng joriy etish orqali davlat xizmati sifatini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar haqida”gi qarori bilan tartibga solinadi.
Qarorning 1-ilovasi bilan tasdiqlangan
“Ijtimoiy himoyaga muhtoj bo‘lgan ayrim toifadagi shaxslarga nafaqa tayinlash va to‘lash tartibi to‘g‘risida”gi nizom
ning 18-bandiga ko‘ra,
davlat pensiyasini tayinlash uchun zarur ish stajiga ega bo‘lmagan keksa yoshdagi shaxslar yoshga doir nafaqa olish huquqiga ega.
Nizomning 19-bandiga muvofiq, yoshga doir nafaqa:
🔹
ayollarga — 60 yoshdan;
🔹
erkaklarga — 65 yoshdan;
bolalikdan nogironligi bo‘lgan farzandi bor yoki bo‘lgan onalarga — 55 yoshdan tayinlanadi.
Agar shaxsda kamida 7 yil ish staji bo‘lsa, unga mavjud stajiga mutanosib yoshga doir pensiya tayinlanishi mumkin. Staj 7 yilga yetmasa, belgilangan yoshdan yoshga doir nafaqa olish huquqi yuzaga keladi.
Boquvchisini yo‘qotganlik nafaqasi olingan davr nafaqa oluvchining ish stajiga qo‘shilmaydi. Shuningdek, avvalgi yillar uchun bir yo‘la ijtimoiy soliq to‘lab, o‘tgan davrni stajga aylantirish mumkin emas.
Biroq shaxs hozirdan o‘zini o‘zi band qilgan shaxs sifatida ro‘yxatdan o‘tib, belgilangan miqdorda ijtimoiy soliq to‘lash orqali kelgusi davr uchun ish staji to‘plashi mumkin.
Xulosa qiladigan bo‘lsak, umuman staj bo‘lmasa yoki staj 7 yilga yetmasa, ayollarga 60 yoshdan, erkaklarga 65 yoshdan yoshga doir nafaqa tayinlanadi.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

“Tarbiya” fanining barcha soatini milliy g‘oya o‘qituvchisi olishi mumkinmi?
Yo‘q, milliy g‘oya o‘qituvchisi “Tarbiya” fanini yolg‘iz o‘zi olish bo‘yicha alohida ustunlikka ega emas.
VMning 422-son qarori
ga ko‘ra, 2021-yilgacha “Tarix”, “Milliy g‘oya va huquq” yo‘nalishlarini bitirgan o‘qituvchilar “Tarbiya” fanidan tashkil etilgan maqsadli malaka oshirish kursidan o‘tgan bo‘lishi kerak. 2021-yildan keyin tegishli yo‘nalishlarni bitirganlarga bu talab qo‘llanilmaydi.
MMTVning 2024-yil 27-maydagi 168-son buyrug‘iga ko‘ra:
🔹
tarix hamda milliy istiqlol g‘oyasi va huquq mutaxassisligidagi o‘qituvchilar 5–11-sinflarda “Tarbiya” fanidan dars berishi mumkin;
🔹
“Tarbiya” fanidan alohida toifasi bo‘lmagan o‘qituvchining tarix yoki milliy g‘oya va huquq fanidagi amaldagi toifasi “Tarbiya” darslariga ham qo‘llaniladi;
🔹
o‘qituvchida “Tarbiya” fanidan ham, tegishli fanidan ham toifa bo‘lsa, “Tarbiya” darslariga aynan shu fandan olingan toifa qo‘llaniladi.
Shunday ekan, “Tarbiya” darslari faqat milliy g‘oya o‘qituvchisiga emas, ushbu fanni o‘qitish huquqiga ega tarix o‘qituvchilariga ham taqsimlanishi kerak.
Darslarni kim ko‘proq olishi Adliya vazirligida 3271-son bilan ro‘yxatdan o‘tkazilgan Nizomning 15-bandidagi ustuvorlik asosida belgilanadi. Bunda oliy toifa, tegishli sertifikat, birinchi toifa, ikkinchi toifa va boshqa ko‘rsatkichlar ketma-ket hisobga olinadi. Bir xil ko‘rsatkichlarga ega o‘qituvchilar o‘rtasida darslar teng taqsimlanadi.
Masalan, 32 soat tarix darsi bir xil ko‘rsatkichdagi to‘rt nafar tarixchi o‘rtasida tavsiyaviy tarzda 8 soatdan taqsimlanishi mumkin. “Tarbiya” darslari esa ushbu fanni o‘qitish huquqiga ega tarix va milliy g‘oya o‘qituvchilari o‘rtasida alohida taqsimlanadi.
Xulosa qiladigan bo‘lsak, milliy g‘oya o‘qituvchisining yuklamasini 20 soatga yetkazish maqsadida unga barcha “Tarbiya” darslarini berish 3271-son Nizomda nazarda tutilmagan. Dars taqsimoti pedagogik kengashda o‘qituvchilarning dars berish huquqi va ustuvor ko‘rsatkichlari asosida hal qilinishi kerak.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Maktab direktori va uning o‘rinbosarlari dars olishga haqlimi?
Ha, maktab rahbar xodimlari dars berishi mumkin. Biroq bu ularga har qanday holatda 10 soat dars ajratilishi shartligini anglatmaydi.
Vazirlar Mahkamasining 275-son qarori 3-ilovasi bilan tasdiqlangan
“Xalq ta’limi xodimlari mehnatiga haq to‘lash to‘g‘risida”gi nizom
ning 14-bandiga ko‘ra, maktab rahbar xodimi egallab turgan shtat birligidan qat’i nazar, asosiy lavozimini haftasiga 10 soatgacha o‘qituvchilik bilan qo‘shib olib borishi mumkin.
Bu yerda
“10 soatgacha”
degan qoida eng yuqori chegarani bildiradi. Rahbar xodimning 0,5 stavkada ishlayotgani unga qolgan 0,5 stavkani dars bilan to‘ldirish huquqini bermaydi.
Darslarni kim birinchi olishi esa Adliya vazirligida 3271-son bilan ro‘yxatdan o‘tkazilgan
“Umumta’lim muassasalarida sinflarni komplektlash hamda tarifikatsiya ro‘yxatlarini shakllantirish tartibi to‘g‘risida”gi nizom
ning 15-bandiga asosan belgilanadi.
Mazkur bandda darslar pedagogik kengash tomonidan ustuvorlik asosida avvalo o‘qituvchilarga taqsimlanishi belgilangan. Maktabning tegishli mutaxassislikka ega rahbar xodimlari ro‘yxatning eng oxirida, ya’ni
maktab oliy ma’lumotli o‘qituvchilar bilan ta’minlanguniga qadar dars olishi mumkin.
Demak:
🔹
tegishli fan o‘qituvchilariga darslar to‘liq taqsimlangan bo‘lsa, rahbar xodim ulardan dars olib, o‘ziga berilishini talab qila olmaydi;
🔹
vakant yoki ortib qolgan darslar mavjud bo‘lsa va rahbarning diplomi shu fanga mos kelsa, unga pedagogik kengash qarori bilan haftasiga 10 soatgacha dars berilishi mumkin;
🔹
rahbar xodim o‘tgan darslari uchun soatbay haq oladi.
Xulosa qiladigan bo‘lsak, rahbar xodimlar dars berishga haqli, ammo ularga 10 soat ajratilishi majburiy emas. Avvalo o‘qituvchilar dars bilan ta’minlanadi, shundan keyin qolgan soatlar rahbar xodimlarga berilishi mumkin.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Maxsus maktab-internatlarda dars soatlari qanday asosda taqsimlanadimi?
2026-yil 1-avgustdan Ijtimoiy himoya milliy agentligi tizimidagi ixtisoslashtirilgan ta’lim muassasalarida dars taqsimotining yangi tartibi kuchga kirdi.
Adliya vazirligida 3819-son bilan ro‘yxatdan o‘tkazilgan Nizomning 14-bandiga ko‘ra, dars soatlari pedagogik kengash tomonidan quyidagi ustuvorlikda taqsimlanadi:
➖
oliy toifali maxsus pedagoglar;
➖
tan olingan milliy yoki xalqaro sertifikatga ega maxsus pedagoglar;
➖
birinchi toifali maxsus pedagoglar;
➖
ikkinchi toifali maxsus pedagoglar;
➖
korreksion pedagogika yoki defektologiya bo‘yicha oliy ma’lumotli toifasiz maxsus pedagoglar;
➖
qayta tayyorlash diplomiga ega maxsus pedagoglar;
➖
o‘rindoshlik asosida ishlayotgan tegishli oliy ma’lumotli maxsus pedagoglar.
KPI natijasi, kasallik varaqasiga chiqmaganlik yoki o‘quvchilar bilan erishilgan yutuqlar ushbu ro‘yxatda dars taqsimotining mustaqil mezoni sifatida belgilanmagan. Shu sababli “stavka faqat KPIga qarab beriladi” degan yondashuv Nizomga mos emas.
Nizomning 23-bandiga ko‘ra, I–IV sinflarda bir stavka haftasiga
18 soat
, V–XI sinflarda esa
20 soat
hisoblanadi. Boshlang‘ich sinf o‘qituvchisi uchun bir stavka 18 soatdir.
17-band bo‘yicha maxsus pedagogga, qoida tariqasida, bir stavkadan ortiq dars berilmaydi. Boshlang‘ich sinf o‘qituvchisiga 20 soat berilishi uchun avvalo barcha maxsus pedagoglar ustuvorlik asosida bir stavkagacha dars bilan ta’minlanishi, shundan keyin yana 2 soat ortib qolishi kerak. Umumiy yuklama 1,5 stavkadan oshmasligi lozim.
Demak, yuqori KPI o‘qituvchiga o‘z sinfidagi 20 soatning barchasini olish huquqini bermaydi. Biroq direktor ham darslarni faqat KPIga tayanib taqsimlay olmaydi. Hal qiluvchi mezonlar — malaka toifasi, tan olingan sertifikat, tegishli ma’lumot va pedagogik kengash qaroridir.
Taqsimotdan norozi pedagog Nizomning 27-bandiga asosan hududiy boshqarmaga yoki sudga murojaat qilishi mumkin.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Qurilayotgan uy shartnomasi huquqlarini boshqa shaxsga o‘tkazish: qonuniy tartib va imkoniyatlar
Siz ham shunday holatga tushganmisiz?
– 2023 yilda qurilayotgan uy uchun shartnoma tuzib, pulni to‘liq to‘lab qo‘ygansiz;
– Endi esa bu uy huquqlarini boshqa yaqin inson (masalan, onangiz) nomiga o‘tkazmoqchisiz;
– Lekin quruvchi “muammo bo‘ladi” yoki “qayta rasmiylashtirish kerak” deb turib olgan
.
Buni qonuniy yo‘l bilan hal qilish mumkinmi, degan savol tug‘iladi.
Javob oddiy, ha, mumkin. Fuqarolik kodeksiga ko‘ra, bunday holatlarda 2 ta asosiy qonuniy yo‘l mavjud:
1️⃣
Talab qilish huquqini boshqa shaxsga o‘tkazish
Siz shartnoma bo‘yicha xaridor sifatida o‘z huquqingizni boshqa shaxsga o‘tkazishingiz mumkin. FK 313-moddasiga ko‘ra,
kreditor shartnoma bo‘yicha o‘ziga tegishli talab qilish huquqini boshqa shaxsga o‘tkazishi mumkin. Agar qonunda yoki shartnomada boshqacha qoida belgilanmagan bo‘lsa, buning uchun quruvchining roziligi talab qilinmaydi.
Lekin quruvchi huquq boshqa shaxsga o‘tkazilganligi haqida yozma ravishda xabardor qilinishi kerak.
FK 319-moddasiga ko‘ra,
talabdan boshqa shaxs foydasiga voz kechish qonunchilikka yoki shartnoma shartlariga zid bo‘lmasligi lozim.
Shuning uchun dastlab quruvchi bilan tuzilgan shartnomada huquqni boshqa shaxsga o‘tkazishga taqiq mavjud yoki mavjud emasligini tekshirish kerak.
FK 320-moddasiga ko‘ra,
talabni o‘tkazish haqidagi kelishuv dastlabki shartnoma qanday shaklda tuzilgan bo‘lsa, shu shaklda rasmiylashtiriladi. Agar dastlabki shartnoma oddiy yozma shaklda tuzilgan bo‘lsa, kelishuvni notarial tasdiqlash talab etilmaydi
.
Demak bu usulda huquqni o‘tkazish uchun:
➖
Quruvchining roziligi har doim ham shart emas;
➖
Lekin quruvchi yozma ravishda xabardor qilinishi kerak;
➖
O‘tkazish yozma shaklda rasmiylashtiriladi.
2️⃣
Shartnoma tarafini o‘zgartirish
Bu yo‘l yanada “to‘liq almashtirish” hisoblanadi.  FK 382-moddasiga ko‘ra,
shartnoma taraflarning kelishuvi bilan o‘zgartirilishi mumkin.
Siz, onangiz va quruvchi uch tomonlama qo‘shimcha kelishuv tuzib, shartnomadagi xaridorni Sizdan onangizga almashtirishingiz mumkin.
FK 384-moddasiga ko‘ra,
qo‘shimcha kelishuv dastlabki shartnoma bilan bir xil shaklda tuziladi. Quruvchiga yozma taklif berib, shartnomadagi xaridorni o‘zgartirishni so‘rash kerak. Quruvchi rad etsa yoki 30 kun ichida javob bermasa, nizoni sud tartibida hal qilish masalasini ko‘rib chiqish mumkin.
Agar shartnoma bo‘yicha nafaqat huquqlar, balki qarz yoki boshqa majburiyatlar ham onangizga o‘tkazilsa, FK 322-moddasiga ko‘ra quruvchining roziligi talab qilinadi. Uy puli to‘liq to‘langan bo‘lsa, asosan talab qilish huquqini o‘tkazish masalasi qo‘llanadi.
Demak, bu holatda:
▪️
Siz, onangiz va quruvchi o‘rtasida kelishuv tuziladi
;
▪️
Shartnoma rasmiy ravishda o‘zgartiriladi
;
▪️
Hammasi yozma shaklda bo‘ladi
Agar quruvchi rozi bo‘lmasa, unda masala sud tartibida hal qilinishi ham mumkin.
❗️
Aytish kerakki:
➖
Agar uy hali kadastrga olinmagan bo‘lsa – bu jarayon ancha oson bitadi.
➖
Agar mulk allaqachon sizning nomingizga rasmiylashtirilgan bo‘lsa – boshqa turdagi shartnoma (oldi-sotdi yoki hadya) kerak bo‘ladi.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Familiyalar turlicha yozilgan bo‘lsa, qarindoshlikni qanday tasdiqlash mumkin?
Agar hujjatlarda familiyalar turlicha yozilgani sababli meros olish imkoni bo‘lmayotgan bo‘lsa, bu holatni sud tartibida hal qilish mumkin.
Birinchi navbatda FHDYO organiga murojaat qilinadi. Agar tug‘ilganlik yoki o‘lim haqidagi dalolatnoma yozuvlarida xatolik bo‘lsa, ularni tuzatish so‘raladi. FHDYO tuzatish kiritishning imkoni yo‘qligini bildirsa, yozma rad javobi olinadi.
Agar FHDYO orqali masala hal etilmasa, fuqarolik ishlari bo‘yicha tumanlararo
sudga “yuridik ahamiyatga ega bo‘lgan faktni aniqlash”
to‘g‘risida ariza beriladi.
Fuqarolik protsessual kodeksining 295-moddasiga ko‘ra
, sud hujjatlar boshqa tartibda tiklab bo‘lmaydigan hollarda qarindoshlik faktini belgilashi mumkin.
Oliy sud Plenumining 1991-yil 20-dekabrdagi 5-son qaroriga muvofiq,
hujjatlarda turlicha yozilgan shaxsni “bir xil shaxs” deb tan olish mumkin emas.
Shuning uchun arizada to‘g‘ridan-to‘g‘ri shaxslarni tenglashtirish emas, balki
qarindoshlik faktini
belgilash so‘raladi.
Arizada odatda quyidagicha talab qo‘yiladi:
“Marhum A shaxs marhum B shaxsning farzandi (yoki onasi) bo‘lganligini, ya’ni ular o‘rtasidagi qarindoshlik faktini belgilashni so‘rayman”.
Sudga quyidagi hujjatlar ilova qilinadi:
– tug‘ilganlik va o‘lim haqidagi guvohnomalar;
– nikoh haqidagi hujjatlar;
– arxiv ma’lumotlari;
– mahalla yoki boshqa rasmiy ma’lumotlar;
– notarius yoki FHDYO rad javoblari;
– boshqa tasdiqlovchi hujjatlar.
Sud qarindoshlik faktini belgilaganidan so‘ng, ushbu qaror asosida notariusga qayta murojaat qilinadi. Sud qarori familiyalardagi tafovutlarga qaramay, meros ishida qarindoshlikni tasdiqlovchi asos bo‘lib xizmat qiladi.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

Telegram guruhida shaxsni kamsitish va profil ma’lumotlarini tarqatish uchun javobgarlik bormi?
Telegram yoki boshqa ijtimoiy tarmoq guruhida muayyan shaxsga nisbatan kamsituvchi, masxara qiluvchi, tahqirlovchi yoxud obro‘siga putur yetkazuvchi iboralarni yozish oddiy tanqid hisoblanmaydi.
MJTKning 41-moddasiga ko‘ra,
shaxsning sha’ni va qadr-qimmatini qasddan kamsitish haqorat
hisoblanadi. Bunda iboraning kimga qaratilgani, yozishma mazmuni, tarqatilgan guruh a’zolari soni va yozgan shaxsning maqsadi inobatga olinadi.
Agar shaxs haqida bila turib yolg‘on ma’lumotlar tarqatilgan bo‘lsa, MJTKning 40-moddasidagi tuhmat masalasi ham yuzaga kelishi mumkin.
Profil skrinshotini guruhga joylashtirish mumkinmi?
Telegram profilidagi surat, ism-familiya, telefon raqami, foydalanuvchi nomi va shaxsni aniqlash imkonini beradigan boshqa ma’lumotlar shaxsga doir ma’lumot hisoblanadi.
“Shaxsga doir ma’lumotlar to‘g‘risida”gi Qonunning 14 va 28-moddalariga ko‘ra,
bunday ma’lumotlarni boshqa shaxslarga berish yoki tarqatish uchun rozilik yoxud boshqa qonuniy asos bo‘lishi kerak.
Profil skrinshotining o‘zi har qanday vaziyatda huquqbuzarlik hisoblanmaydi. Biroq undan shaxsni obro‘sizlantirish, jamoa muhokamasiga qo‘yish, masxara qilish yoki ommaga ochiq bo‘lmagan ma’lumotlarni tarqatish maqsadida foydalanilsa, MJTKning 46²-moddasi qo‘llanishi mumkin. Ushbu modda bo‘yicha
fuqarolarga 7 BHM, mansabdor shaxslarga 50 BHM
miqdorida jarima nazarda tutilgan.
Bunday holatda sha’n, qadr-qimmat va obro‘ qanday himoya qilinadi?
Fuqarolik kodeksining 99-moddasiga ko‘ra,
insonning sha’ni, qadr-qimmati, yaxshi nomi, ishchanlik obro‘si, shaxsiy hayoti va tasviriga bo‘lgan huquqi nomoddiy ne’matlar hisoblanadi hamda qonun bilan himoya qilinadi.
Kodeksning 100-moddasiga ko‘ra,
shaxs o‘zining sha’ni, qadr-qimmati yoki ishchanlik obro‘siga putur yetkazadigan ma’lumotlarni tarqatgan shaxsdan, agar u ma’lumotlarning haqiqatga mosligini isbotlay olmasa, ularni rad etishni talab qilishi mumkin.
Jabrlanuvchi fuqarolik sudidan:
– kamsituvchi materiallarni o‘chirishni;
– yolg‘on ma’lumotlarni ular tarqatilgan guruhning o‘zida rad etishni;
– yetkazilgan ma’naviy ziyon uchun pul kompensatsiyasi undirishni so‘rashi mumkin.
Fuqarolik kodeksining 1021 va 1022-moddalariga ko‘ra,
ma’naviy ziyon pul bilan qoplanadi. Kompensatsiya miqdorini sud kamsitishning mazmuni, tarqalish doirasi, jabrlanuvchiga yetkazilgan ruhiy azob, taraflarning aybi hamda oqilonalik va adolatlilik talablarini hisobga olib belgilaydi.
Agar bunday harakat muayyan tashkilotga tegishli telegram guruhida xodim tomonidan sodir etilgan bo‘lsa, tashkilot rahbaridan xizmat tekshiruvi o‘tkazish ham so‘raladi. Mehnat kodeksining 312 va 313-moddalari asosida xodimga intizomiy jazo qo‘llanishi mumkin.
Demak, Telegram guruhida shaxsni kamsitish, masxara qilish yoki uning profil ma’lumotlaridan obro‘sizlantirish maqsadida foydalanish ma’muriy, intizomiy va fuqarolik-huquqiy oqibatlarga olib kelishi mumkin.
📲
Telegram
|
Instagram
|
Veb-sayt

🔹
🔹
🔹
🔹
🔹
Toshkent davlat yuridik universitetida qoʻshma taʼlim dasturlariga qabul davom etmoqda
🔗
Batafsil
...
В Ташкентском государственном юридическом университете продолжается прием на совместные образовательные программы
🔗
Подробнее
...
🕊
Telegram
📱
Instagram
📱
Facebook
📺
YouTube